Podcasty historyczne

Fresk Hipparchii Maronei

Fresk Hipparchii Maronei


We are searching data for your request:

Forums and discussions:
Manuals and reference books:
Data from registers:
Wait the end of the search in all databases.
Upon completion, a link will appear to access the found materials.


Nie znaleziono żadnych wyników

Nie znaleziono szukanej strony. Proszę próbować elementów elementów zaufanych lub umiejscowić wpis przy wyszukiwaniu rozwiązania.

WITAM NA BLOGU

Mamo, że podoba Ci się, aby pomóc tu, pomóc. Proszę skontaktuj się ze mną, jeśli chcesz chcesz uzyskać o swoim fotograficznym projekcie.

DOŁĄCZ DO FANÓW

SZUKAJ

Kategorie

Przegląd prywatności

Niezbędne pliki cookie są absolutnie niezbędne do prawidłowego funkcjonowania witryny. Ta kategoria obejmuje wyłącznie pliki cookie, które zapewniają podstawowe funkcjonalności i zabezpieczenia witryny. Te pliki cookie nie przechowują żadnych danych osobowych.

Wszelkie pliki cookie, które mogą nie być szczególnie niezbędne do działania witryny i są wykorzystywane w szczególności do gromadzenia danych osobowych użytkownika za pośrednictwem analiz, reklam i innych treści osadzonych, są określane jako niepotrzebne pliki cookie. Wymagane jest uzyskanie zgody użytkownika przed uruchomieniem tych plików cookie w Twojej witrynie.


Zawartość

Nic nie wiadomo o wczesnym życiu Diogenesa poza tym, że jego ojciec Hicesias był bankierem. Η] Wydaje się prawdopodobne, że Diogenes został również włączony do biznesu bankowego, pomagając swojemu ojcu. W pewnym momencie (dokładna data jest nieznana) Hicezjasz i Diogenes wplątali się w skandal związany z fałszowaniem lub deprecjacją waluty, ⎖] i Diogenes został wygnany z miasta i utracił obywatelstwo oraz cały swój dobytek materialny. ⎗] ⎘] Ten aspekt historii wydaje się być potwierdzony przez archeologię: w Sinope odkryto dużą liczbę zniszczonych monet (rozbitych dużym dłutowym stemplem) datowanych na połowę IV wieku p.n.e. a inne monety z tamtych czasów noszą imię Hicezjasza jako urzędnika, który je wybił. ⎙] W tym czasie w Sinope krążyło dużo fałszywych pieniędzy. ⎗] Monety zostały celowo zniszczone, aby uczynić je bezwartościowymi jako prawny środek płatniczy. ⎗] Sinope był przedmiotem sporu między frakcjami pro-perskimi i pro-greckimi w IV wieku, a za tym aktem mogły kryć się motywy polityczne, a nie finansowe.

W Atenach [ edytuj ]

Według jednej z historii, ⎘] Diogenes udał się do Wyroczni w Delfach, aby poprosić ją o radę i powiedziano mu, że powinien „zmazać walutę”. Po klęsce w Sinope Diogenes zdecydował, że wyrocznia oznaczała, że ​​powinien zmazać walutę polityczną, a nie rzeczywiste monety. Udał się do Aten i za cel swojego życia postawił wyzwanie ustalonym zwyczajom i wartościom. Twierdził, że zamiast martwić się o prawdziwą naturę zła, ludzie polegają jedynie na zwyczajowych interpretacjach. To rozróżnienie między naturą („physis”) a zwyczajem („nomos”) jest ulubionym tematem starożytnej filozofii greckiej i tym, który podejmuje Platon. Republika, w legendzie Pierścienia Gyges. ⎚]

Diogenes przybył do Aten z niewolnikiem imieniem Manes, który wkrótce go porzucił. Z charakterystycznym humorem Diogenes odrzucił swój pech, mówiąc: „Jeśli Manes może żyć bez Diogenesa, dlaczego nie Diogenes bez Manesa?” ⎛] Diogenes kpiłby z takiej relacji skrajnej zależności. Postać mistrza, który nic nie mógł dla siebie zrobić, uważał za bezradną. Przyciągnęła go ascetyczna nauka Antystenesa, ucznia Sokratesa. Kiedy Diogenes poprosił Antistenesa, by go mentorem, Antistenes zignorował go i podobno „ostatecznie pokonał go swoim personelem”. Ώ] Diogenes odpowiada: „Uderz, bo nie znajdziesz wystarczająco twardego drewna, by trzymać mnie z dala od ciebie, tak długo, jak myślę, że masz coś do powiedzenia”. Ώ] Diogenes został uczniem Antystenesa, pomimo brutalności, z jaką został początkowo przyjęty. ⎜] To, czy ta dwójka naprawdę się spotkała, jest nadal niepewne, ⎝] ⎞] ⎟], ale przewyższył swojego mistrza zarówno reputacją, jak i surowością swojego życia. Unikanie ziemskich przyjemności uważał za kontrast i komentarz do współczesnych zachowań ateńskich. Ta postawa była ugruntowana w pogardzie dla tego, co uważał za szaleństwo, udawanie, próżność, samooszukiwanie się i sztuczność ludzkiego postępowania.

Historie opowiadane o Diogenesie ilustrują logiczną konsekwencję jego charakteru. Ubezpieczył się na pogodę mieszkając w glinianym dzbanie na wino należącym do świątyni Kybele. ⎡] Zniszczył pojedynczą drewnianą miskę, którą posiadał, widząc chłopa pijącego z zagłębienia jego rąk. Potem wykrzyknął: „Głupcem jestem, że przez cały ten czas nosiłem zbędny bagaż!” ⎢] ⎣] Jedzenie na rynku było sprzeczne z ateńskimi zwyczajami, a mimo to jadł tam, ponieważ, jak wyjaśnił, gdy został upomniany, czuł głodny. Przechadzał się w pełnym świetle dnia z lampą, gdy zapytany, co robi, odpowiadał: „Szukam tylko uczciwego człowieka”. ⎤] Diogenes szukał człowieka, ale podobno nie znalazł nic poza łobuzami i łajdakami. ⎥]

Według Diogenesa Laërtiusa, kiedy Platon z przymrużeniem oka podał definicję człowieka jako „dwunoga bez piór”, Diogenes zerwał kurczaka i przyniósł go do Akademii Platona, mówiąc: „Oto przyniosłem ci człowiek” i tak Akademia dodała do definicji „z szerokimi, płaskimi paznokciami”. ⎧]

W Koryncie [ edytuj ]

Według opowieści, która wydaje się pochodzić od Menippusa z Gadary, Diogenes został schwytany przez piratów podczas podróży na Eginę i sprzedany jako niewolnik na Krecie Koryntianowi o imieniu Xeniades. Zapytany o swój zawód, odpowiedział, że nie zna żadnego zawodu poza rządzeniem ludźmi i że chciałby zostać sprzedany człowiekowi, który potrzebował mistrza. W rzeczywistości była to gra słów. W starożytnej grece brzmiałoby to zarówno jako „rządzący ludzie”, jak i „ucząc ludzi wartości”. ⎩] Xeniades polubił jego ducha i zatrudnił Diogenesa, aby uczył jego dzieci. Mówi się, że jako nauczyciel dwóch synów Xeniadesa ⎪] mieszkał w Koryncie przez resztę swojego życia, które poświęcił na głoszenie doktryny cnotliwej samokontroli. Istnieje wiele opowieści o tym, co tak naprawdę stało się z nim po spędzeniu czasu z dwoma synami Xeniadesa. Istnieją historie mówiące, że został uwolniony po tym, jak stał się „ukochanym członkiem rodziny”, podczas gdy jedna mówi, że został uwolniony niemal natychmiast, a jeszcze inna mówi, że „zestarzał się i zmarł w domu Xeniadesa w Koryncie”. ⎫] Mówi się nawet, że prowadził wykłady dla dużej publiczności na Igrzyskach Isthmian. ⎬]

Chociaż większość opowieści o jego życiu w słoju znajduje się w Atenach, istnieją pewne relacje o jego życiu w słoju w pobliżu gimnazjum Craneum w Koryncie:

Wiadomość, że Filip II Macedoński maszeruje na miasto, wprawiła cały Korynt w zgiełk, jeden z nich obrabiał broń, inny toczył kamienie, trzeci łatał mur, czwarty wzmacniał krenelaż, każdy w jakiś sposób się przydał. Diogenes nie mający nic do roboty – oczywiście nikt nie myślał o dawaniu mu pracy – wzruszył się tym widokiem, by zebrać płaszcz swego filozofa i zaczął energicznie toczyć swoją wannę po Żurawie, znajomy zapytał o powód: i dostałem wyjaśnienie: „Nie chcę być uważany za jedynego próżniaka w tak zajętym tłumie, w którym toczę swoją wannę, aby być jak reszta”. ⎭]

Diogenes i Aleksander [ edytuj ]

To właśnie w Koryncie miało się odbyć spotkanie Aleksandra Wielkiego z Diogenesem. ⎮] Te historie mogą być apokryficzne. Relacje Plutarcha i Diogenesa Laertiusa mówią, że zamienili tylko kilka słów: podczas gdy Diogenes odpoczywał w porannym słońcu, Aleksander, zachwycony spotkaniem ze słynnym filozofem, zapytał, czy mógłby mu wyświadczyć jakąś przysługę. Diogenes odpowiedział: „Tak, stój poza moim światłem słonecznym”. Aleksander następnie oświadczył: „Gdybym nie był Aleksandrem, chciałbym być Diogenesem”. „Gdybym nie był Diogenesem, nadal chciałbym być Diogenesem” – odpowiedział Diogenes. Γ] Δ] Ε] W innej relacji z rozmowy Aleksander znalazł filozofa przyglądającego się uważnie stosowi ludzkich kości. Diogenes wyjaśnił: „Szukam kości twojego ojca, ale nie mogę ich odróżnić od kości niewolnika”. ⎯]

Śmierć [ edytuj ]

Istnieją sprzeczne relacje o śmierci Diogenesa. Jego współcześni twierdzili, że wstrzymał oddech aż do śmierci, chociaż inne relacje o jego śmierci mówią, że zachorował od jedzenia surowej ośmiornicy lub doznał ugryzienia przez zarażonego psa. ⎱] Zapytany, jak chce być pochowany, zostawił polecenie wyrzucenia go poza mury miasta, aby dzikie zwierzęta mogły ucztować na jego ciele. Zapytany, czy mu to przeszkadza, odpowiedział: „Wcale nie, pod warunkiem, że dasz mi kij, by przegonić te stworzenia!”. Zapytany, jak mógłby użyć kija, skoro brakuje mu świadomości, odpowiedział: „Jeśli brakuje mi świadomości, to dlaczego miałoby mnie obchodzić, co się ze mną stanie, gdy umrę?”. ⎲] Na koniec Diogenes wyśmiewał się z nadmiernej troski ludzi o „właściwe” traktowanie zmarłych. Koryntianie wznieśli ku jego pamięci słup, na którym spoczywał pies z marmuru pariańskiego. ⎳]


Filozofia

Cynizm

Wraz z Antystenesem i Skrzyniami Teb Diogenes jest uważany za jednego z twórców cynizmu. Idee Diogenesa, podobnie jak większość innych cyników, muszą być realizowane pośrednio. Żadne pisma Diogenesa nie przetrwały, chociaż podobno jest autorem ponad dziesięciu książek, tomu listów i siedmiu tragedii. [ 33 ] Idee cynickie są nierozerwalnie związane z praktyką cyniczną, dlatego to, co wiemy o Diogenesie, zawarte jest w anegdotach dotyczących jego życia i powiedzeniach przypisywanych mu w wielu rozproszonych źródłach klasycznych.

Diogenes utrzymywał, że wszelkie sztuczne rozrosty społeczeństwa są nie do pogodzenia ze szczęściem i że moralność implikuje powrót do prostoty natury. Jego surowość i prostota były tak wielkie, że stoicy uznali go później za mądrego człowieka lub „sofosa”. W jego słowach „Ludzie skomplikowali każdy prosty dar bogów”. [ 34 ] Chociaż Sokrates wcześniej identyfikował się jako należący do świata, a nie miasta, [ 35 ] Diogenesowi przypisuje się pierwsze znane użycie słowa „kosmopolityczny”. Kiedy zapytano go, skąd pochodzi, odpowiedział: „Jestem obywatelem świata (kosmopolici)". [ 36 ] Było to radykalne twierdzenie w świecie, w którym tożsamość mężczyzny była ściśle powiązana z jego obywatelstwem w określonym państwie-mieście. Wygnaniec i wyrzutek, człowiek bez tożsamości społecznej, Diogenes odcisnął piętno na swoich współczesnych .

Diogenes miał tylko pogardę dla Platona i jego abstrakcyjnej filozofii. 37 [ 39 ] Diogenes podzielał przekonanie Sokratesa, że ​​może działać jako lekarz dla dusz ludzkich i poprawiać je moralnie, jednocześnie gardząc ich tępotą. Platon kiedyś opisał Diogenesa jako „Sokratesa, który oszalał”. [ 40 ]

Nieprzyzwoitość

Diogenes nauczany żywym przykładem. Próbował pokazać, że mądrość i szczęście należą do człowieka niezależnego od społeczeństwa i że cywilizacja jest regresywna. Pogardzał nie tylko rodziną i organizacją polityczną, ale także prawami własności i reputacją. Odrzucił nawet normalne wyobrażenia o ludzkiej przyzwoitości. Mówi się, że Diogenes jadł na targu, [ 41 ] oddawał mocz na ludzi, którzy go znieważali, [ 42 ] wypróżniał się w teatrze, [ 43 ] masturbował się publicznie i wskazywał na ludzi środkowym palcem. [ 44 ]

Z „Życia Diogenesa”: „Ktoś zabrał go [Diogenesa] do wspaniałego domu i ostrzegł, aby nie pluł, po czym odchrząknął i splunął w twarz mężczyzny, nie mogąc, jak powiedział, znaleźć nędzniejszego naczynia ”.

Pies Diogenes

Wiele anegdot Diogenesa odnosi się do jego psiego zachowania i pochwały psich cnót. Nie wiadomo, czy Diogenes został znieważony określeniem „psi” i uczynił z niego cnotę, czy też sam jako pierwszy podjął temat psa. Diogenes wierzył, że istoty ludzkie żyją sztucznie i obłudnie, i dobrze by zrobił, gdyby zbadał psa. Poza tym, że pies z łatwością wykonuje naturalne funkcje organizmu w miejscach publicznych, zje wszystko i nie będzie zawracał sobie głowy tym, gdzie spać. Psy żyją w teraźniejszości bez niepokoju i nie mają pożytku z pretensji filozofii abstrakcyjnej. Oprócz tych zalet, uważa się, że psy instynktownie wiedzą, kto jest przyjacielem, a kto wrogiem. W przeciwieństwie do ludzi, którzy albo oszukują innych, albo są oszukiwani, psy szczerze szczekają na prawdę. Diogenes stwierdził, że „inne psy gryzą swoich wrogów, ja gryzę moich przyjaciół, aby ich ratować”. [ 45 ]

Sam termin „cynik” pochodzi od greckiego słowa κυνικός, kynikos, „psi” i to z κύων, Kyôn, "pies" (dopełniacz: kynos). [ 46 ] W starożytności podano jedno wyjaśnienie, dlaczego nazywano cyników psy było dlatego, że Antystenes nauczał w gimnazjum Cynosargesa w Atenach. [ 47 ] Słowo Cynosarges oznacza miejsce biały pies. Późniejsi cynicy również starali się obrócić to słowo na swoją korzyść, jak wyjaśnił późniejszy komentator:

Istnieją cztery powody, dla których Cynicy są tak nazwane. Po pierwsze z powodu obojętność ich stylu życia, bo kult obojętności i jak psy jedzą i kochają się publicznie, chodzą boso, śpią w wannie i na rozstajach dróg. Drugim powodem jest to, że pies jest zwierzęciem bezwstydnym, a kult bezwstydu kultu nie jest poniżej skromności, ale jest wyższy od niej. Trzecim powodem jest to, że pies jest dobrym strażnikiem i strzeże zasad swojej filozofii. Czwartym powodem jest to, że pies jest zwierzęciem rozróżniającym, które potrafi odróżnić swoich przyjaciół od wrogów. Tak więc uznają za przyjaciół tych, którzy pasują do filozofii i przyjmują ich życzliwie, podczas gdy niedostosowanych odpędzają jak psy, szczekając na nich. [ 48 ]

Jak zauważono (patrz Śmierć), związek Diogenesa z psami został upamiętniony przez Koryntian, którzy wznieśli ku jego pamięci słup, na którym spoczywał pies z marmuru pariańskiego. [ 32 ]

Współczesna teoria

Diogenes jest omówiony w książce z 1983 roku autorstwa niemieckiego filozofa Petera Sloterdijka (publikacja w języku angielskim z 1987 roku). W jego Krytyka cynicznego rozumuDiogenes jest używany jako przykład idei „kinicznej” Sloterdijka — w której osobista degradacja jest wykorzystywana do celów społecznościowych komentarzy lub cenzury. Nazywając praktykę tej taktyki „kynizmem”, Sloterdijk wyjaśnia, że ​​kiniczny aktor faktycznie ucieleśnia przesłanie, które stara się przekazać. Celem tutaj jest zazwyczaj fałszywa regresja, która wyśmiewa autorytet – zwłaszcza autorytet, który kiniczny aktor uważa za skorumpowany, podejrzany lub niegodny.

W książce Michela Foucaulta znajduje się kolejna dyskusja na temat Diogenesa i cyników Nieustraszona mowa. Tutaj Foucault omawia wybryki Diogenesa w odniesieniu do mówienia prawdy (parezja) w starożytnym świecie. Foucault rozszerza tę lekturę na swoim ostatnim kursie w Collège de France, Odwaga prawdy. Na tym kursie Foucault próbuje ustanowić alternatywną koncepcję bojowości i rewolucji poprzez odczytanie Diogenesa i cynizmu. [ 49 ]


Kanon zachodni

ten Kanon zachodni to wysoko ceniona na Zachodzie literatura kultury wysokiej, muzyka, filozofia i dzieła sztuki: dzieła, które osiągnęły status klasyków. Jednak nie wszystkie te prace pochodzą ze świata zachodniego, a takie prace są również cenione na całym świecie. Jest to „pewna zachodnia tradycja intelektualna, która ciągnie się od, powiedzmy, Sokratesa do Wittgensteina w filozofii i od Homera do Jamesa Joyce'a w literaturze”. [2] Słowo kanon pochodzi ze starożytnej greki κανών, kanṓn, co oznacza pręt pomiarowy lub standard. Biblia, produkt starożytnej kultury żydowskiej z Lewantu w zachodniej Azji, była główną siłą w kształtowaniu kultury zachodniej i „zainspirowała niektóre z wielkich zabytków ludzkiej myśli, literatury i sztuki”. [3]

Kanon książek był dość stabilny, chociaż całkiem niedawno rozszerzył się na więcej kobiet i mniejszości rasowych, podczas gdy kanony muzyki i sztuk wizualnych znacznie się rozszerzyły, obejmując średniowiecze i kolejne stulecia, kiedyś w dużej mierze pomijane. Ale niektóre przykłady nowszych mediów, takich jak kino, osiągnęły niepewną pozycję w kanonie. Również w XX wieku na Zachodzie, a także na całym świecie, rośnie zainteresowanie najważniejszymi dziełami artystycznymi kultur Azji, Afryki, Bliskiego Wschodu i Ameryki Południowej, w tym byłych kolonii narodów europejskich. [ wymagany cytat ]

Klasyk

Klasyka to książka lub jakiekolwiek inne dzieło sztuki uznane za przykładowe lub godne uwagi, na przykład poprzez imprimatur, takie jak umieszczenie na liście wspaniałych książek lub przez osobistą opinię czytelnika. Chociaż termin ten jest często kojarzony z kanonem zachodnim, może być stosowany do dzieł literatury, muzyki, sztuki itp. ze wszystkich tradycji, takich jak chińska klasyka czy Wedy. Pokrewnym słowem jest arcydzieło lub szef kuchni, który we współczesnym użyciu odnosi się do dzieła, które otrzymało wiele pochwał krytycznych, zwłaszcza takiego, który jest uważany za największe dzieło w karierze człowieka lub do dzieła o wybitnej kreatywności, umiejętności lub kunsztu. Historycznie słowo to odnosi się do dzieła o bardzo wysokim standardzie, wyprodukowanego w celu uzyskania członkostwa w gildii lub akademii.

Pierwszym pisarzem, który użył terminu „klasyczny”, był Aulus Gellius, rzymski pisarz z II wieku, który w Noctes Atticae (19, 8, 15), odnosi się do pisarza jako classicus scriptor, non proletarius („Wybitny, nie pospolity pisarz”). Taka klasyfikacja rozpoczęła się od Greków zaszeregowanie ich dzieła kulturalne, ze słowem kanon (starogrecki κανών, kanṓn: „pręt mierniczy, standard”). Co więcej, ojcowie wczesnego Kościoła chrześcijańskiego używali: kanon uszeregować autorytatywne teksty Nowego Testamentu, zachowując je, biorąc pod uwagę koszt welinu, papirusu i mechanicznej reprodukcji książek, a zatem rozumieć je w kanon zapewnił zachowanie księgi jako najlepszego sposobu na przechowywanie informacji o cywilizacji. [4] Współcześnie zachodni kanon definiuje to, co najlepsze w zachodniej kulturze. W starożytnym świecie w Bibliotece Aleksandryjskiej uczeni ukuli grecki termin Hoi enkrithentes („przyznani”, „włączeni”) w celu identyfikacji pisarzy w kanonie.

Kanon literacki

Klasyczna książka

W odniesieniu do książek, to, co sprawia, że ​​książka jest „klasyczna”, dotyczyło różnych autorów, od Marka Twaina po Italo Calvino, i pytania takie jak „Dlaczego czytać klasykę?” i „Co to jest klasyka?” zostały rozważone przez innych, w tym Calvino, T.S. Eliota, Charlesa Augustina Sainte-Beuve, Michaela Dirdę i Ezra Pounda.

Terminy „książka klasyczna” i kanon zachodni są ściśle powiązanymi pojęciami, ale niekoniecznie są synonimami. „Kanon” to lista książek uważanych za „niezbędne” i może być publikowana jako zbiór (taki jak Wielkie Księgi Świata Zachodu, Nowoczesna Biblioteka, Biblioteka Everymana lub Klasyka Pingwina), przedstawiony jako lista z imprimatur akademickiego (takiego jak Harold Bloom, [5] ) lub być oficjalną listą lektur uniwersytetu.

Ponadto poniżej znajdują się niektóre z ważnych dzieł z innych kultur, które wywarły wpływ na Zachód: Gilgamesz (ok. 2100 pne), Mahabharata (ok. 800 rpne), Biblia (ok. V wpne - I wne), Tysiąc i jedna noc (ok. VII wne), Opowieść o Genji Murasaki Shikibu (ok. 973 lub 978 – ok. 1014 lub 1031) oraz Sen o Czerwonej Komnacie Cao Xueqin (1715 lub 1724 – 1763 lub 1764). [8] [9] [10]

Świetny program książek

Uniwersytet lub uczelnia Great Books Program to program inspirowany ruchem Great Books zapoczątkowanym w Stanach Zjednoczonych w latach 20. XX wieku przez prof. Johna Erskine'a z Columbia University, który zaproponował ulepszenie systemu szkolnictwa wyższego poprzez przywrócenie go do zachodniej tradycji sztuk wyzwolonych szerokiego interdyscyplinarnego uczenia się. Wśród tych naukowców i pedagogów znaleźli się Robert Hutchins, Mortimer Adler, Stringfellow Barr, Scott Buchanan, Jacques Barzun i Alexander Meiklejohn. Pogląd wśród nich był taki, że nacisk na wąską specjalizację w amerykańskich college'ach zaszkodził jakości szkolnictwa wyższego, nie pokazując studentom ważnych produktów zachodniej cywilizacji i myśli.

Zasadniczym elementem takich programów jest wysoki stopień zaangażowania w teksty podstawowe, zwane Wielkimi Księgami. Programy programów Great Books często podążają za kanonem tekstów uważanych za mniej lub bardziej istotne dla edukacji ucznia, takich jak Platona Republikalub Dantego Boska komedia. Takie programy często skupiają się wyłącznie na kulturze zachodniej. Ich użycie tekstów pierwotnych dyktuje podejście interdyscyplinarne, ponieważ większość Wielkich Ksiąg nie podlega zgrabnie prerogatywom jednej współczesnej dyscypliny akademickiej. Programy Great Books często obejmują wyznaczone grupy dyskusyjne, a także wykłady i mają niewielkie rozmiary klas. Ogólnie rzecz biorąc, uczniowie w takich programach otrzymują wyjątkowo wysoki poziom uwagi ze strony swoich profesorów, w ramach ogólnego celu, jakim jest wspieranie wspólnoty uczenia się.

Ponad 100 uczelni, głównie w Stanach Zjednoczonych, oferuje studentom pewną wersję programu Great Books. [11]

Przez większą część XX wieku Nowoczesna Biblioteka zapewniała obszerniejszą, wygodną listę zachodniego kanonu, tj. tych książek, które każda osoba (lub każda osoba anglojęzyczna) musiała znać, aby uzyskać doskonałe wykształcenie ogólne. W latach pięćdziesiątych lista liczyła ponad 300 pozycji, autorstwa autorów od Arystotelesa do Alberta Camusa i stale się powiększała. Kiedy w latach 90. koncepcja kanonu zachodniego została stanowczo potępiona, podobnie jak wcześniejsze listy Modern Library były krytykowane jako „zbyt amerykańskie”, Modern Library zareagowała, przygotowując nowe listy „100 najlepszych powieści” i „100 najlepszych literatury faktu” opracowane przez znanych pisarzy, a później opracowywane listy nominowane przez nabywców książek i czytelników. [12]

Debata

Od co najmniej lat 60. toczy się debata, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych, na temat natury i statusu kanonu, z których wiele jest zakorzenionych w teorii krytycznej, feminizmie, krytycznej teorii rasy i marksizmie. [13] W szczególności studia postmodernistyczne dowodziły, że dorobek naukowy jest stronniczy, ponieważ tradycyjnie główny nacisk akademickich studiów nad historią i kulturą Zachodu skupiał się tylko na Europie i mężczyznach. Amerykański filozof Jay Stevenson twierdzi:

[W] okresie postmodernistycznym […] [t]tradycyjna literatura została napisana przez „ martwe białe samce"do serwowania ideologiczny cele konserwatywnego i represyjnego Anglika hegemonia […] W szeregu reakcji na rasę, płeć i uprzedzenia klasowe, które zostały wplecione w tradycję anglojęzyczną, wielokulturowi pisarze i teoretycy literatury politycznej starali się ujawniać, opierać się i zadośćuczynić niesprawiedliwości i uprzedzeniom. [14]

Klasyk Bernard Knox odniósł się bezpośrednio do tego tematu, wygłaszając w 1992 r. wykład Jeffersona (największe wyróżnienie rządu federalnego USA za osiągnięcia w naukach humanistycznych). [15] Knox użył celowo „prowokującego” tytułu „The Oldest Dead White European Males” [16] jako tytułu swojego wykładu i późniejszej książki o tym samym tytule, w których Knox bronił trwałego znaczenia kultury klasycznej dla nowoczesne społeczeństwo. [17] [18]

Niektórzy intelektualiści opowiadają się za „wysokim konserwatywnym modernizmem”, który kładzie nacisk na istnienie prawd uniwersalnych, i sprzeciwiają się podejściom, które zaprzeczają istnieniu prawd uniwersalnych. [19] Wielu twierdziło, że „prawo naturalne” jest skarbnicą ponadczasowych prawd. [20] Allan Bloom, w swoim bardzo wpływowym Zamknięcie amerykańskiego umysłu: jak szkolnictwo wyższe zawiodło demokrację i zubożyło dusze dzisiejszych studentów (1987) twierdzi, że degradacja moralna wynika z nieznajomości wielkich klasyków, którzy ukształtowali kulturę zachodnią. Bloom dalej komentuje: „Jednak jedno jest pewne: wszędzie tam, gdzie Wielkie Księgi stanowią centralną część programu nauczania, uczniowie są podekscytowani i usatysfakcjonowani”. [21] Jego książka była szeroko cytowana przez niektórych intelektualistów ze względu na argument, że klasyka zawierała uniwersalne prawdy i ponadczasowe wartości, które były ignorowane przez relatywistów kulturowych. [22] [23] Profesor nauk humanistycznych Uniwersytetu Yale i słynny krytyk literacki Harold Bloom (bez związku) również mocno argumentował na rzecz kanonu w swojej książce z 1994 roku Kanon zachodni: księgi i szkoła wiekówi ogólnie kanon pozostaje jako idea reprezentowana w wielu instytucjach [2], chociaż jego implikacje są nadal przedmiotem dyskusji.

Obrońcy utrzymują, że ci, którzy podważają kanon, robią to przede wszystkim z interesu politycznego i że taka krytyka jest błędna i/lub nieszczera. Jak napisał John Searle, profesor filozofii na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley:

Jest w tym pewna ironia [tj. upolitycznione sprzeciwy wobec kanonu], że wcześniejsze pokolenia studentów, na przykład moje, znalazły tradycję krytyczną, która biegnie od Sokratesa do Dokumenty federalistyczne, poprzez pisma Milla i Marksa, aż do XX wieku, aby wyzwolić się od zatęchłych konwencji tradycyjnej amerykańskiej polityki i pobożności. Właśnie poprzez wpajanie krytycznej postawy „kanon” służył demitologizacji konwencjonalnych pobożności amerykańskiej burżuazji i zapewniał studentowi perspektywę krytycznej analizy amerykańskiej kultury i instytucji. Jak na ironię, ta sama tradycja jest obecnie uważana za opresyjną. Teksty kiedyś pełniły funkcję demaskującą, teraz mówi się nam, że to teksty muszą być zdemaskowane. [2]

Jednym z głównych zarzutów stawianych kanonowi literatury jest kwestia autorytetu, kto powinien mieć moc określania, jakie dzieła warto przeczytać? Obalenie Searle'a sugeruje, że „jedną oczywistą trudnością z tym [tj. argumentami przeciwko hierarchicznemu rankingowi książek] jest to, że gdyby była słuszna, sprzeciwiałaby się każdemu zestawowi wymaganych lektur, w rzeczywistości każda lista, którą chcesz zrobić, automatycznie tworzy dwa kategorie, te, które są na liście i te, które nie są.” [2]

Charles Altieri z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley twierdzi, że kanony są „instytucjonalną formą wystawiania ludzi na szereg wyidealizowanych postaw”. Zgodnie z tą koncepcją praca może z czasem zostać usunięta z kanonu, aby odzwierciedlić kontekstowe znaczenie i myśli społeczeństwa. [24] Amerykański historyk Todd M. Compton twierdzi, że kanony mają zawsze charakter wspólnotowy, że istnieją ograniczone kanony, na przykład dla zajęć z przeglądów literatury lub listy lektur wydziału angielskiego, ale nie ma czegoś takiego jak jeden absolutny kanon literatury. Zamiast tego istnieje wiele sprzecznych kanonów. Uważa „Zachodni kanon” Blooma wyłącznie za osobisty kanon. [25]

Proces wyznaczania granic kanonu jest nieskończony. Filozof John Searle powiedział: „Z mojego doświadczenia nigdy nie było ustalonego 'kanonu', był raczej pewien zestaw wstępnych sądów na temat tego, co miało znaczenie i jakość. Takie sądy zawsze podlegają rewizji i faktycznie były stale poprawiane”. [2] Jedną z godnych uwagi prób opracowania autorytatywnego kanonu literatury w świecie anglojęzycznym była Wielkie księgi świata zachodniego program. Ten program, opracowany w połowie trzeciej połowy XX wieku, wyrósł z programu nauczania na Uniwersytecie w Chicago. Rektor uniwersytetu Robert Maynard Hutchins i jego współpracownik Mortimer Adler opracowali program, który oferował szerokiej publiczności listy czytelnicze, książki i strategie organizacyjne klubów czytelniczych. [ wymagany cytat ] Wcześniejszą próbę podjął w 1909 r. prezydent Harvard University Charles W. Eliot, wydając Harvard Classics, 51-tomową antologię klasycznych dzieł literatury światowej. Pogląd Eliota był taki sam, jak pogląd szkockiego filozofa i historyka Thomasa Carlyle'a: „Prawdziwym uniwersytetem w dzisiejszych czasach jest zbiór książek”. ( „Bohater jako literat”, 1840)

W świecie anglojęzycznym

Kanon renesansowej poezji angielskiej XVI i początku XVII wieku zawsze podlegał pewnym zmianom i pod koniec XX wieku ustanowiony kanon był krytykowany, zwłaszcza przez tych, którzy chcieli go poszerzyć o m.in. kobiety pisarki. [26] Jednak głównymi postaciami brytyjskiego kanonu renesansu pozostają Edmund Spenser, Sir Philip Sidney, Christopher Marlowe, William Shakespeare, Ben Jonson i John Donne. [27] Spenser, Donne i Jonson mieli duży wpływ na poezję XVII wieku. Jednak poeta John Dryden w swojej krytyce potępił aspekty poetów metafizycznych. W XVIII wieku poezja metafizyczna popadła w dalszą niesławę [28], a zainteresowanie poezją elżbietańską odrodziło się dzięki stypendiom Thomasa Wartona i innych. Jednak kanon poezji renesansowej powstał w okresie wiktoriańskim z antologiami takimi jak Palgrave's Złoty Skarbiec. [29]

W XX wieku T.S. Eliot i Yvor Winters byli dwoma krytykami literackimi, którzy szczególnie zajmowali się rewizją kanonu renesansowej literatury angielskiej. Eliot, na przykład, orędownik poety Sir Johna Daviesa w artykule w Dodatek literacki Timesa w 1926. W latach dwudziestych Eliot zrobił wiele, aby ustalić znaczenie szkoły metafizycznej, zarówno poprzez swoje krytyczne pisanie, jak i zastosowanie ich metody we własnej pracy. Jednak w 1961 A. Alvarez komentował, że „może być trochę za późno na pisanie o metafizyce. Wielka moda dla Donne'a minęła wraz z odejściem anglo-amerykańskiego ruchu eksperymentalnego we współczesnej poezji”. [30] Dwie dekady później wyrażono wrogi pogląd, że nacisk na ich znaczenie była próbą narzucenia przez Eliota i jego zwolenników „wysoko anglikańskiej i rojalistycznej historii literatury” XVII-wiecznej poezji angielskiej. [31]

Amerykański krytyk Yvor Winters zaproponował w 1939 roku alternatywny kanon poezji elżbietańskiej [32], który wykluczałby słynnych przedstawicieli szkoły poezji Petrarchan, reprezentowanych przez Sir Philipa Sidneya i Edmunda Spensera. Winters twierdził, że styl rodzimy lub zwykły anty-Petrarchana Ruch był niedoceniany i twierdził, że George Gascoigne (1525-1577) „zasługuje na zaliczenie […] do sześciu lub siedmiu największych poetów lirycznych stulecia, a być może nawet wyżej”. [33]

Pod koniec XX wieku ustalony kanon był coraz bardziej kwestionowany. [26]

Rozbudowa kanonu literackiego w XX wieku

W XX wieku nastąpiła generalna rewizja kanonu literackiego, w tym pisarstwa kobiecego, literatury postkolonialnej, literatury gejowskiej i lesbijskiej, pisarstwa osób kolorowych, pisarstwa ludzi pracy oraz twórczości kulturowej grup historycznie zmarginalizowanych. Ta ponowna ocena zaowocowała rozszerzeniem na całą skalę tego, co uważa się za „literaturę”, a gatunki dotychczas nie uważane za „literackie”, takie jak pisarstwo dla dzieci, dzienniki, listy, pisanie podróżnicze i wiele innych, są obecnie przedmiotem zainteresowania naukowego. [34] [35] [36]

Zachodni kanon literacki poszerzył się także o literaturę Azji, Afryki, Bliskiego Wschodu i Ameryki Południowej. Pisarze z Afryki, Turcji, Chin, Egiptu, Peru, Kolumbii, Japonii itd. otrzymywali nagrody Nobla od końca lat sześćdziesiątych. Pisarze z Azji i Afryki byli również nominowani do nagrody Bookera, a także zdobyli ją w ostatnich latach.

Hardy twierdzi, że zachodni kanon utrzymywał się, wykluczając i marginalizując kobiety, jednocześnie idealizując prace białych mężczyzn. [37] Tam, gdzie wprowadza się pracę kobiet, można ją uznać za niewłaściwą, zamiast uznawać wagę ich pracy, a wielkość dzieła jest oceniana na tle społecznie usytuowanych czynników, które wykluczają kobiety, a jednocześnie są przedstawiane jako podejście intelektualne. [38]

Ruch feministyczny wytworzył zarówno feministyczną beletrystykę, jak i literaturę faktu oraz wzbudził nowe zainteresowanie pisemnym kobietą. Skłoniło to również do ogólnej ponownej oceny historycznego i naukowego wkładu kobiet w odpowiedzi na przekonanie, że życie i wkład kobiet są niedostatecznie reprezentowane jako obszary zainteresowań naukowych. [34]

Jednak w Wielkiej Brytanii i Ameryce przynajmniej kobiety osiągnęły wielki literacki sukces od końca XVIII wieku, a wiele głównych XIX-wiecznych brytyjskich powieściopisarzy było kobietami, w tym Jane Austen, rodzina Brontë, Elizabeth Gaskell i George Eliot. Były też trzy główne poetki, Elizabeth Barrett Browning, [39] Christina Rossetti i Emily Dickinson. [40] [41] W XX wieku było też wiele znaczących pisarek, w tym Katherine Mansfield, Dorothy Richardson, Virginia Woolf, Eudora Welty i Marianne Moore. Znane francuskie pisarki to Colette, Simone de Beauvoir, Marguerite Yourcenar, Nathalie Sarraute, Marguerite Duras i Françoise Sagan.

Znaczna część wczesnego okresu feministycznej literaturoznawstwa poświęcona była ponownemu odkrywaniu i odzyskiwaniu tekstów pisanych przez kobiety. Virago Press zaczęło publikować obszerną listę powieści z XIX i początku XX wieku w 1975 roku i stała się jedną z pierwszych prasy komercyjnej, która włączyła się w projekt rekultywacji.

W XX wieku zachodni kanon literacki zaczął obejmować czarnych pisarzy nie tylko z czarnych pisarzy amerykańskich, ale także z szerszej czarnej diaspory pisarzy w Wielkiej Brytanii, Francji, Ameryce Łacińskiej i Afryce. Korelowało to w dużej mierze ze zmianą poglądów społecznych i politycznych podczas ruchu na rzecz praw obywatelskich w Stanach Zjednoczonych. Pierwsze globalne uznanie nastąpiło w 1950 roku, kiedy Gwendolyn Brooks była pierwszą czarnoskórą Amerykanką, która zdobyła Nagrodę Pulitzera w dziedzinie literatury. powieść Chinua Achebe Rzeczy się rozpadają pomógł zwrócić uwagę na literaturę afrykańską. Nigeryjska Wole Soyinka była pierwszą Afrykanką, która zdobyła Literacką Nagrodę Nobla w 1986 roku, a Amerykanka Toni Morrison była pierwszą czarnoskórą kobietą, która wygrała w 1993 roku.

Niektórzy wcześni amerykańscy czarnoskórzy pisarze zostali zainspirowani do przeciwstawienia się wszechobecnym uprzedzeniom rasowym, dowodząc, że są równi białym amerykańskim autorom. Jak powiedział Henry Louis Gates, Jr., „słusznie jest opisać podtekst historii czarnych liter jako tę potrzebę obalenia twierdzenia, że ​​ponieważ czarni nie mieli pisanych tradycji, byli nosicielami gorszej kultury”. [42]

Afroamerykańscy pisarze również próbowali podważyć tradycje literackie i władzy Stanów Zjednoczonych. Niektórzy uczeni twierdzą, że pisanie tradycyjnie postrzegano jako „coś, co określa dominująca kultura jako aktywność białego mężczyzny”. [42] Oznacza to, że w społeczeństwie amerykańskim akceptacja literatury była tradycyjnie ściśle powiązana z samą dynamiką władzy, która dopuszczała się takiego zła, jak dyskryminacja rasowa. Zapożyczając i włączając niepisane tradycje ustne i życie ludowe afrykańskiej diaspory, literatura afroamerykańska przełamała „mistykę związku między autorytetem literackim a władzą patriarchalną”. [43] Tworząc własną literaturę, Afroamerykanie byli w stanie ustanowić własne tradycje literackie pozbawione białego filtra intelektualnego. Ten pogląd na literaturę afroamerykańską jako narzędzie w walce o wyzwolenie polityczne i kulturowe Czarnych był przedstawiany od dziesięcioleci, najsłynniej przez W.E.B. Du Boisa. [44]

Od lat 60. zachodni kanon literacki został poszerzony o pisarzy z Azji, Afryki i Bliskiego Wschodu. [ wymagany cytat ] Znajduje to odzwierciedlenie [ wymagany cytat ] w literackich nagrodach Nobla.

Yasunari Kawabata (1899 – 1972) [45] był japońskim powieściopisarzem i pisarzem opowiadań, którego oszczędne, liryczne, subtelnie cieniowane prozy przyniosły mu w 1968 roku Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury, pierwszego japońskiego pisarza, który otrzymał tę nagrodę. Jego prace cieszą się dużym zainteresowaniem międzynarodowym i wciąż są szeroko czytane.

Naguib Mahfouz (1911 – 2006) był egipskim pisarzem, który w 1988 roku zdobył literacką Nagrodę Nobla. Jest uważany za jednego z pierwszych współczesnych pisarzy literatury arabskiej, obok Tawfiq el-Hakima, którzy zgłębiają tematy egzystencjalizmu. [46] Opublikował 34 powieści, ponad 350 opowiadań, dziesiątki scenariuszy filmowych i pięć sztuk teatralnych w ciągu 70-letniej kariery. Wiele jego prac zostało zrealizowanych w filmach egipskich i zagranicznych.

Kenzaburō Ōe (ur. 1935) jest japońskim pisarzem i ważną postacią współczesnej literatury japońskiej.Jego powieści, opowiadania i eseje, pod silnym wpływem literatury i teorii literatury francuskiej i amerykańskiej, poruszają kwestie polityczne, społeczne i filozoficzne, w tym broń jądrową, energię jądrową, nonkonformizm społeczny i egzystencjalizm. W 1994 roku otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury za stworzenie „wyobrażonego świata, w którym życie i mit skondensują się, tworząc niepokojący obraz dzisiejszej sytuacji człowieka”. [47]

Guan Moye (ur. 1955), lepiej znany pod pseudonimem „Mo Yan”, jest chińskim powieściopisarzem i autorem opowiadań. Donald Morrison z amerykańskiego magazynu informacyjnego CZAS nazywał go „jednym z najsłynniejszych, często zakazanych i powszechnie pirackich ze wszystkich chińskich pisarzy” [48], a Jim Leach nazwał go chińską odpowiedzią na Franza Kafkę czy Josepha Hellera. [49] Jest najbardziej znany zachodnim czytelnikom ze swojej powieści z 1987 roku Klan Czerwonego Sorgo, z czego Czerwone Sorgo oraz Wino sorgo tomy zostały później zaadaptowane do filmu Czerwone Sorgo. W 2012 roku Mo otrzymał Literacką Nagrodę Nobla za twórczość pisarza, „który z halucynacyjnym realizmem łączy opowieści ludowe, historię i współczesność”. [50] [51]

Orhan Pamuk (ur. 1952) jest tureckim powieściopisarzem, scenarzystą, naukowcem i laureatem literackiej Nagrody Nobla w 2006 roku. Jeden z najwybitniejszych tureckich powieściopisarzy [52], jego prace sprzedały się w ponad trzynastu milionach książek w sześćdziesięciu trzech językach, [53] co czyni go najlepiej sprzedającym się pisarzem w kraju. [54] Pamuk jest autorem powieści m.in Biały Zamek, Czarna Księga, Nowe życie, Mam na imię czerwony, Śnieg, Muzeum Niewinności, oraz Dziwność w moim umyśle. Jest profesorem nauk humanistycznych na Uniwersytecie Columbia, gdzie wykłada literaturę porównawczą i literaturę porównawczą. Urodzony w Stambule [55] Pamuk jest pierwszym tureckim laureatem Nagrody Nobla. Jest także laureatem wielu innych nagród literackich. Mam na imię czerwony w 2002 roku zdobył Prix du Meilleur Livre Étranger, 2002 Premio Grinzane Cavour oraz 2003 International Dublin Literary Award.

Octavio Paz Lozano (1914 – 1998) był meksykańskim poetą i dyplomatą. Za swoją pracę otrzymał w 1981 r. nagrodę Miguela de Cervantesa, w 1982 r. Międzynarodową Nagrodę Literacką Neustadt oraz w 1990 r. Literacką Nagrodę Nobla.

Gabriel García Márquez [56] (1927 – 2014) był kolumbijskim powieściopisarzem, pisarzem opowiadań, scenarzystą i dziennikarzem. Uznawany za jednego z najwybitniejszych autorów XX wieku i jednego z najlepszych w języku hiszpańskim, w 1972 roku otrzymał Międzynarodową Nagrodę Literacką Neustadt oraz Literacką Nagrodę Nobla w 1982 roku. [57]

García Márquez zaczynał jako dziennikarz i napisał wiele uznanych dzieł literatury faktu i opowiadań, ale jest najbardziej znany ze swoich powieści, takich jak Sto lat samotności (1967), Jesień Patriarchy (1975) i Miłość w czasach cholery (1985). Jego prace osiągnęły znaczące uznanie krytyków i powszechny sukces komercyjny, w szczególności dzięki popularyzacji stylu literackiego określanego jako magiczny realizm, który wykorzystuje magiczne elementy i zdarzenia w zwykłych i realistycznych sytuacjach. Niektóre z jego prac rozgrywają się w fikcyjnej wiosce Macondo (miasto inspirowane głównie miejscem jego urodzenia Aracataca), a większość z nich porusza temat samotności. Po jego śmierci w kwietniu 2014 r. Juan Manuel Santos, prezydent Kolumbii, opisał go jako „najwspanialszego Kolumbijczyka, jaki kiedykolwiek żył”. [58]

Mario Vargas Llosa (ur. 1936) [59] jest peruwiańskim pisarzem, politykiem, dziennikarzem, eseistą, profesorem uniwersyteckim i laureatem literackiej Nagrody Nobla w 2010 roku. [60] Vargas Llosa jest jednym z najważniejszych powieściopisarzy i eseistów Ameryki Łacińskiej oraz jednym z czołowych pisarzy swojego pokolenia. Niektórzy krytycy uważają, że miał większy międzynarodowy wpływ i światową publiczność niż jakikolwiek inny pisarz latynoamerykańskiego boomu. [61] Po ogłoszeniu Literackiej Nagrody Nobla 2010, Szwedzka Akademia powiedziała, że ​​przyznano ją Vargasowi Llosie „za jego kartografię struktur władzy i jego przekonujące obrazy oporu, buntu i porażki jednostki”. [62]

Kanon filozofów

Istotne jest również omówienie powyższego kanonu literackiego, zwłaszcza w odniesieniu do „Wielkiej Księgi” i „debaty” nad kanonem.

Filozofia starożytnej Grecji konsekwentnie zajmowała poczesne miejsce w kanonie. Zachowała się stosunkowo niewielka liczba dzieł filozofii greckiej, w zasadzie tych, które w średniowieczu uważano za najbardziej warte naśladowania. Platon, Arystoteles i pośrednio Sokrates są głównymi postaciami. Uwzględniono filozofię rzymską, ale uważano ją za mniej znaczącą (jak bywała nawet przez samych Rzymian). Starożytnej filozofii innych kultur poświęca się teraz więcej uwagi niż przed XX wiekiem. Ogromny zbiór filozofii chrześcijańskiej jest zazwyczaj reprezentowany na listach lektur głównie przez świętych Augustyna z Hippony i Tomasza z Akwinu, a XII-wieczny uczony żydowski Majmonides jest obecnie zwykle reprezentowany, głównie przez Przewodnik dla zakłopotanych. Akademicki kanon wczesnej filozofii nowożytnej obejmuje na ogół Kartezjusza, Spinozę, Leibniza, Locke'a, Berkeleya, Hume'a i Kanta, chociaż wpływowy wkład w filozofię miało wielu myślicieli tego okresu. [63]

Kobiety zajmowały się filozofią przez całą historię tej dziedziny. Od czasów starożytnych istniały kobiety filozofki, zwłaszcza Hipparchia z Maronei (aktywna ok. 325 pne) i Areta z Cyreny (aktywna V-IV wiek pne), a niektóre były akceptowane jako filozofki w epoce starożytnej, średniowiecznej, nowożytnej i współczesnej, ale prawie żadna kobieta-filozof nie weszła do kanonu filozoficznego Zachodu. [64] [65] Na początku lat 90. Kanadyjskie Towarzystwo Filozoficzne twierdziło, że w akademickiej dziedzinie filozofii występuje nierównowaga płci i uprzedzenia płciowe. [66] W czerwcu 2013 r. amerykański profesor socjologii stwierdził, że „ze wszystkich ostatnich cytowań w czterech prestiżowych czasopismach filozoficznych autorki stanowią zaledwie 3,6 procent całości. w rzeczywistości bardziej męski niż nawet matematyka”. [67]

Starożytni Grecy

Wielu współczesnych filozofów zgadza się, że filozofia grecka od samego początku wpłynęła na znaczną część kultury zachodniej. Alfred North Whitehead zauważył kiedyś: „Najbezpieczniejszą ogólną charakterystyką europejskiej tradycji filozoficznej jest to, że składa się ona z szeregu przypisów do Platona”. [68] Wyraźne, nieprzerwane linie wpływów prowadzą od starożytnych filozofów greckich i hellenistycznych do filozofii wczesnego islamu, europejskiego renesansu i epoki oświecenia. [69] Filozofia grecka była prawdopodobnie pod wpływem filozofii i mitologicznych kosmogonii starożytnego Bliskiego Wschodu, a także indyjskiej filozofii Vedanty, [70] [71] [72] ale filozofia, tak jak ją rozumiemy, jest tworem greckim”. [73]

Platon był filozofem w Grecji klasycznej i założycielem Akademii w Atenach, pierwszej instytucji szkolnictwa wyższego w świecie zachodnim. Jest powszechnie uważany za najbardziej kluczową postać w rozwoju filozofii, zwłaszcza tradycji zachodniej, w przeciwieństwie do prawie wszystkich jego filozofów współczesnych. [74] [75]

Arystoteles był starożytnym greckim filozofem i naukowcem. Jego pisma obejmują wiele tematów – w tym fizykę, biologię, zoologię, metafizykę, logikę, etykę, estetykę, poezję, teatr, muzykę, retorykę, językoznawstwo, politykę i rząd – i stanowią pierwszy kompleksowy system filozofii zachodniej. [76] Poglądy Arystotelesa na nauki fizyczne miały głęboki wpływ na średniowieczną naukę. Ich wpływ rozciągał się od późnego antyku i wczesnego średniowiecza po renesans, a jego poglądy nie były systematycznie zastępowane aż do oświecenia i teorii, takich jak mechanika klasyczna. W metafizyce arystotelizm głęboko wpłynął na judeo-islamską myśl filozoficzną i teologiczną w średniowieczu i nadal wywiera wpływ na teologię chrześcijańską, zwłaszcza na neoplatonizm wczesnego Kościoła i tradycję scholastyczną Kościoła rzymskokatolickiego. Arystoteles był dobrze znany wśród średniowiecznych intelektualistów muzułmańskich i czczony jako „Pierwszy Nauczyciel” (arab. المعلم الأول ‎). Jego etyka, choć zawsze wpływowa, zyskała nowe zainteresowanie wraz z pojawieniem się nowoczesnej etyki cnót. Wszystkie aspekty filozofii Arystotelesa są do dziś przedmiotem aktywnych badań akademickich. [77]

Filozofia indyjska

Filozofia Wschodu miała wpływ na głównych pisarzy i filozofów zachodnich.

Poprzez swojego nauczyciela Ammoniusa Saccasa (zm. ok. 265 ne), greckojęzyczny filozof Plotyn mógł być pod wpływem myśli indyjskiej, ze względu na podobieństwa między neoplatonizmem a filozofią Vedanty w hinduizmie. [70] [71] [72]

Amerykański poeta modernistyczny TS Eliot napisał, że wielcy filozofowie Indii „sprawiają, że większość wielkich filozofów europejskich wygląda jak uczniowie”. [78] [79] Arthur Schopenhauer, we wstępie do swojej książki Świat jako wola i reprezentacjapisze, że ten, kto „otrzymał i przyswoił świętą pierwotną indyjską mądrość, jest najlepiej ze wszystkich przygotowanych, by usłyszeć, co mam mu do powiedzenia” [80] Myśl indyjska. [81] [82]

Chińska filozofia

Chińska filozofia wywodzi się z okresu znanego jako „Sto Szkoły Myśli”, [83] filozofie i szkoły, które rozkwitały od VI wieku do 221 p.n.e. [84], który charakteryzował się znaczącym rozwojem intelektualnym i kulturowym. [83] Wiele z chińskiej filozofii zaczyna się w okresie Walczących Królestw (475 pne do 403 pne), chociaż elementy chińskiej filozofii istniały od kilku tysięcy lat, niektóre można znaleźć w Yi Jing Księga Przemian), starożytne kompendium wróżbiarstwa, które sięga co najmniej 672 pne. [85] To w erze Walczących Królestw pojawiły się to, co Sima Tan nazwał głównymi szkołami filozoficznymi Chin: konfucjanizmem, legalizmem i taoizmem, wraz z innymi szkołami filozofii, które później popadły w zapomnienie.

Filozofia renesansu

XVII-wieczni filozofowie

Wiek XVII był ważny dla filozofii, a głównymi postaciami byli Francis Bacon (1561-1626), Thomas Hobbes (1588-1679), René Descartes (1596-1650), Blaise Pascal (1623-1662), Baruch Spinoza (1632- 1677), John Locke (1632-1704) i Gottfried Wilhelm Leibniz (1646-1716). [86]

XVIII-wieczni filozofowie

Do głównych filozofów XVIII wieku należą George Berkeley (1685-1753), Montesquieu (1689-1755), Voltaire (1694-1778), David Hume (1711-1776), Jean-Jacques Rousseau (1712-1778), Denis Diderot ( 1713-1784), Adam Smith (1723-1790), Immanuel Kant (1724-1804), Edmund Burke (1729-1797) i Jeremy Bentham (1748-1832). [86]

XIX-wieczni filozofowie

Filozofowie XX wieku

Do najważniejszych postaci XX wieku należą Henri Bergson (1859-1941), Edmund Husserl (1859-1938), Bertrand Russell (1872-1970), Martin Heidegger (1889-1976), Ludwig Wittgenstein (1889-1951) i Jean-Paul Sartre ( 1905-1980). W tym okresie pojawiło się porowate rozróżnienie między podejściem analitycznym a kontynentalnym. Termin „kontynentalny” jest mylący, ponieważ wielu wybitnych brytyjskich filozofów, takich jak R.G. Collingwood i Michael Oakeshott, nie było analitycznych, a wielu nie-brytyjskich europejskich filozofów, takich jak Wittgenstein, było analitycznych. Co więcej, podejścia analityczne dominują dziś w Holandii, Skandynawii, Niemczech i niektórych częściach Europy Środkowo-Wschodniej. Niektórzy twierdzą, że w krajach anglojęzycznych lepiej jest rozróżnić dominujące podejście na wydziałach uniwersyteckich, gdzie wydziały języka nowożytnego skłaniają się ku metodom kontynentalnym, a wydziały filozofii skłaniają się ku analitycznym. Jednak wydziały humanistyki/nauk społecznych, takie jak historia, socjologia, antropologia i nauki polityczne w krajach anglojęzycznych, skłaniają się do faworyzowania metod kontynentalnych, takich jak te autorstwa Michela Foucaulta (1926-1984), Pierre'a Bourdieu (1930-2002). ), Jacques Derrida (1930-2004) i Jürgen Habermas (1929-). [87] [88]

W ciągu ostatnich stu lat kobiety-filozofki zaczęły zyskiwać na znaczeniu. Znane filozofki z okresu współczesnego to Susanne Langer (1895-1985), Simone de Beauvoir (1908-1986), Simone Weil (1909-1943) i Martha Nussbaum (1947-).

Muzyka klasyczna

Termin „muzyka klasyczna” pojawił się dopiero na początku XIX wieku, próbując wyraźnie kanonizować okres od Jana Sebastiana Bacha do Ludwiga van Beethovena jako złoty wiek. Oprócz Bacha i Beethovena innymi ważnymi postaciami tego okresu byli George Frideric Handel, Joseph Haydn i Wolfgang Amadeusz Mozart. [89] Najwcześniejsze wzmianki o „muzyce klasycznej” nagrane przez Słownik angielski oxford pochodzi z ok. 1836 r. [90]

W muzyce klasycznej w XIX wieku rozwinął się „kanon”, który koncentrował się na tym, co uważano za najważniejsze utwory napisane od 1600 roku, z wielką koncentracją na późniejszej części tego okresu, zwanej okresem klasycznym, który jest powszechnie przyjmowany początek około 1750 roku. Po Beethovenie do głównych kompozytorów XIX wieku należą Franz Schubert, Robert Schumann, Fryderyk Chopin, Hector Berlioz, Franciszek Liszt, Richard Wagner, Johannes Brahms, Anton Bruckner, Giuseppe Verdi, Gustav Mahler i Piotr Czajkowski. [91]

W 2000 roku standardowy repertuar koncertowy profesjonalnych orkiestr, zespołów kameralnych i chórów koncentruje się na utworach stosunkowo niewielkiej liczby, głównie XVIII i XIX-wiecznych kompozytorów męskich. Wiele utworów uznanych za część muzycznego kanonu pochodzi z gatunków uznawanych za najbardziej poważny, takich jak symfonia, koncert, kwartet smyczkowy i opera. Muzyka ludowa dawała już melodie muzyki artystycznej, a od końca XIX wieku, w atmosferze narastającego nacjonalizmu, muzyka ludowa zaczęła wpływać na kompozytorów w sposób formalny i nie tylko, zanim została dopuszczona do pewnego rodzaju statusu w samym kanonie.

Od początku XX wieku muzyka niezachodnia zaczęła wpływać na kompozytorów zachodnich. W szczególności bezpośrednie hołdy dla jawajskiej muzyki gamelanowej można znaleźć w utworach na zachodnie instrumenty Claude'a Debussy'ego, Béli Bartóka, Francisa Poulenca, Oliviera Messiaena, Pierre'a Bouleza, Benjamina Brittena, Johna Cage'a, Steve'a Reicha i Philipa Glassa. [92] Debussy był ogromnie zainteresowany muzyką niezachodnią i jej podejściem do kompozycji. W szczególności przyciągnął go jawajski gamelan [93], który po raz pierwszy usłyszał na Wystawie Paryskiej w 1889 roku. Nie był zainteresowany bezpośrednim cytowaniem swoich niezachodnich wpływów, ale pozwolił tej niezachodniej estetyce ogólnie wpływać na jego własną twórczość muzyczną, na przykład często używając cichych, nierozwiązanych dysonansów w połączeniu z pedałem tłumika, aby naśladować " migotanie" efekt stworzony przez zespół gamelan. Amerykański kompozytor Philip Glass był pod wpływem nie tylko wybitnej francuskiej nauczycielki kompozycji Nadii Boulanger [94], ale także indyjskich muzyków Ravi Shankara i Alla Rakha. muzyka jako całkowicie addytywna. [95]

Brak kompozytorek w kanonie był przedmiotem dyskusji w XX wieku, mimo że kompozytorki były przez cały okres muzyki klasycznej. Marcia J Citron, na przykład, przeanalizowała „praktyki i postawy, które doprowadziły do ​​wykluczenia kobiet [sic] kompozytorek z otrzymanego „kanonu” wykonywanych utworów muzycznych”. [96] Od około 1980 roku muzyka Hildegardy von Bingen (1098–1179), niemieckiej opatki benedyktynek i fińskiej kompozytorki Kaiji Saariaho (ur. 1952) zyskała międzynarodową sławę. Opera Saariaho Miłość schabu był wystawiany w kilku największych światowych teatrach operowych, w tym w The English National Opera (2009) [97] oraz w 2016 roku w Metropolitan Opera w Nowym Jorku.

Dzieła wizualne

Podstawą tradycyjnej historii sztuki Zachodu są dzieła sztuki zamawiane przez bogatych mecenasów do użytku prywatnego lub publicznego. W dużej mierze była to sztuka religijna, głównie sztuka rzymskokatolicka. Klasyczna sztuka Grecji i Rzymu od czasów renesansu była źródłem tradycji zachodniej.

Giorgio Vasari (1511–1574) jest twórcą kanonu artystycznego i twórcą wielu koncepcji, które on ucieleśnia. Jego Życie najwybitniejszych malarzy, rzeźbiarzy i architektów obejmuje tylko artystów pracujących we Włoszech [98] z silnymi uprzedzeniami pro-florenckimi i rzuca długi cień na kolejne stulecia. Sztuka północnoeuropejska prawdopodobnie nigdy nie dorównała Włochom pod względem prestiżu, a umieszczenie Giotta przez Vasariego jako ojca założyciela „nowoczesnego” malarstwa zostało w dużej mierze zachowane. W malarstwie dość niejasny termin Stary mistrz obejmuje malarzy mniej więcej do czasów Goi.

Ten „kanon” pozostaje widoczny, na co wskazuje dobór obecny w podręcznikach historii sztuki, a także ceny uzyskiwane w handlu sztuką. Ale w tym, co jest cenione, nastąpiły znaczne wahania. W XIX wieku barok popadł w wielką niełaskę, ale odrodził się około lat 20. XX wieku, przez co sztuka XVIII i XIX wieku została w dużej mierze zlekceważona. Wysoki renesans, który Vasari uważał za najwspanialszy okres, zawsze zachował swój prestiż, w tym dzieła Leonarda da Vinci, Michała Anioła i Rafaela, ale kolejny okres manieryzmu wypadł z łask.

W XIX wieku początki akademickiej historii sztuki, prowadzonej przez niemieckie uniwersytety, doprowadziły do ​​znacznie lepszego zrozumienia i docenienia sztuki średniowiecznej oraz bardziej zniuansowanego rozumienia sztuki klasycznej, w tym uświadomienia sobie, że wiele, jeśli nie najcenniejszych arcydzieł rzeźby, powstało późno Kopie rzymskie, a nie greckie. Europejska tradycja sztuki została rozszerzona o sztukę bizantyjską i nowe odkrycia archeologiczne, w szczególności sztukę etruską, sztukę celtycką i sztukę górnego paleolitu.

Od XX wieku podjęto próbę przedefiniowania tej dyscypliny, by bardziej włączała sztukę tworzoną przez twórczość wernakularną kobiet, zwłaszcza w mediach drukowanych, oraz poszerzono ją o dzieła z tradycji zachodniej produkowane poza Europą. Jednocześnie nastąpiło znacznie większe uznanie tradycji niezachodnich, w tym ich miejsca w sztuce zachodniej w szerszych tradycjach globalnych lub eurazjatyckich.Sztuki dekoracyjne tradycyjnie mają znacznie niższy status krytyczny niż sztuki piękne, choć często są wysoko cenione przez kolekcjonerów, i nadal nie mają większego znaczenia na studiach licencjackich lub w popularnych reportażach telewizyjnych i drukowanych.

Kobiety i sztuka

Angielska artystka i rzeźbiarka Barbara Hepworth DBE (1903 – 1975), której twórczość jest przykładem modernizmu, a zwłaszcza nowoczesnej rzeźby, jest jedną z niewielu artystek, które zyskały międzynarodowy rozgłos. [99] W 2016 roku sztuka amerykańskiej modernistki Georgii O'Keeffe została wystawiona w Tate Modern w Londynie, a następnie w grudniu 2016 roku przenosi się do Wiednia w Austrii, by w 2017 roku odwiedzić Galerię Sztuki w Ontario w Kanadzie. 100]

Kobiety były dyskryminowane pod względem zdobywania wykształcenia niezbędnego do bycia artystką w głównym nurcie tradycji zachodnich. Ponadto od renesansu nago, częściej niż kobiety, [ wymagany cytat ] zajmuje szczególną pozycję jako przedmiot. W swoim eseju z 1971 roku „Dlaczego nie było wielkich artystek?”, Linda Nochlin analizuje to, co postrzega jako zakorzeniony przywilej w przeważającym męskim świecie sztuki Zachodu, i dowodzi, że status kobiety z zewnątrz pozwalał im z wyjątkowego punktu widzenia nie tylko krytykować kobiety. pozycji w sztuce, ale dodatkowo zbadać podstawowe założenia dyscypliny dotyczące płci i zdolności. [101] Esej Nochlina rozwija argument, że zarówno edukacja formalna, jak i społeczna ograniczała rozwój artystyczny do mężczyzn, uniemożliwiając kobietom (z rzadkimi wyjątkami) doskonalenie swoich talentów i wejście do świata sztuki. [101]

W latach 70. feministyczna krytyka sztuki kontynuowała krytykę zinstytucjonalizowanego seksizmu w historii sztuki, muzeach sztuki i galeriach, kwestionując, które gatunki sztuki uznano za warte muzeum. [102] Stanowisko to wyraża artystka Judy Chicago: „Kluczowe jest zrozumienie, że jednym ze sposobów przekazywania znaczenia męskiego doświadczenia są przedmioty sztuki, które są eksponowane i przechowywane w naszych muzeach. mężczyźni doświadczają obecności w naszych instytucjach artystycznych, kobiety doświadczają przede wszystkim nieobecności, z wyjątkiem obrazów, które niekoniecznie odzwierciedlają kobiece poczucie siebie”. [103]

Źródła zawierające listy kanoniczne

Literatura angielska

Literatura międzynarodowa

  • Bibliothèque de la Pleiade[104] (Prace współczesne)
  • Wielkie księgi świata zachodniego
  • História da Literatura Ocidental (w języku portugalskim) przez Otto Marię Carpeaux
  • Harvard Classics* – księgi XX wieku : Sto najlepszych książek (1916) [105]
  • Radykalni myśliciele Verso Books
  • ZEIT-Bibliothek der 100 Bücher [de] – Die Zeit lista 100 książek
    's Honors Program's Great Works List [106] (ustanowiona przez Scotta Buchanana i Stringfellow Barr)'s Great Books Reading List [107]'s Great Texts Reading List [108]

Przedmowa do antologii Blackwella Literatura renesansowa od 2003 r. uznaje znaczenie dostępu online do tekstów literackich przy wyborze tego, co należy uwzględnić, co oznacza, że ​​wybór może być dokonany na podstawie funkcjonalności, a nie reprezentatywności”. [109] Ta antologia dokonała wyboru w oparciu o trzy zasady. jest „bezwstydnie kanoniczny”, co oznacza, że ​​Sidney, Spenser, Marlowe, Shakespeare i Jonson dostali przestrzeń, jakiej oczekiwaliby potencjalni użytkownicy. Druga zasada jest „niekanoniczna”, dając pisarki takie jak Anne Askew, Elizabeth Cary, Emilia Lanier, Martha Moulsworth , a Lady Mary Wroth reprezentatywnym wyborem. Obejmuje również teksty, które mogą nie być reprezentatywne dla najlepszych jakościowo dzieł literatury renesansowej, ale z tekstów najliczniejszych ilościowo, takich jak homilie i erotyka. Trzecia zasada jest tematyczna, tak że celem antologii są teksty, które rzucają światło na zagadnienia szczególnie interesujące dla współczesnych badaczy.

Antologia Blackwella jest jednak nadal mocno zorganizowana wokół autorów. Inną strategię zaobserwowali: Księga pingwinów renesansowego wersetu z 1992 r. [110] Tutaj teksty są uporządkowane tematycznie, pod nagłówkami Świat publiczny, Obrazy miłości, Topografie, Przyjaciele, Patroni i Dobre Życie, Kościół, państwo i wiara, Elegia i epitafium, Tłumaczenie, Pisarz, język i publiczność. Można argumentować, że takie podejście jest bardziej odpowiednie dla zainteresowanego czytelnika niż dla ucznia. Chociaż te dwie antologie nie są bezpośrednio porównywalne, ponieważ antologia Blackwella obejmuje również prozę, a antologia Penguin sięga 1659 roku, mówi się, że podczas gdy większa antologia Blackwella zawiera prace 48 poetów, z których siedmiu to kobiety, antologia Penguin zawiera 374 wiersze 109 poetów, w tym 13 kobiet i jeden poeta każdy w języku walijskim, Siôn Phylip i irlandzkim, Eochaidh Ó Heóghusa.

Literatura niemiecka

Najlepsze niemieckie powieści XX wieku to lista książek sporządzona w 1999 roku przez Literaturhaus München i Bertelsmann, w której 99 wybitnych niemieckich autorów, krytyków literackich i badaczy języka niemieckiego wymieniło najważniejsze niemieckojęzyczne powieści XX wieku. [111] Grupa zgromadziła 33 ekspertów z każdej z trzech kategorii. [112] Każdemu pozwolono wymienić trzy księgi jako najważniejsze w stuleciu. Grupa cytowała pięć tytułów autorstwa Franza Kafki i Arno Schmidta, cztery autorstwa Roberta Walsera i trzy autorstwa Thomasa Manna, Hermanna Brocha, Anny Seghers i Josepha Rotha. [111]

Der Kanonpod redakcją Marcela Reicha-Ranickiego to obszerna antologia przykładowych dzieł literatury niemieckiej. [113]

Literatura francuska

Kanon Literatury Holenderskiej

Kanon Literatury Holenderskiej zawiera listę 1000 dzieł literatury niderlandzkiej ważnych dla dziedzictwa kulturowego Niderlandów i jest publikowany na DBNL. Kilka z tych prac to listy, takie jak wczesne słowniki, listy piosenek, przepisy kulinarne, biografie lub encyklopedyczne kompilacje informacji, takich jak podręczniki matematyczne, naukowe, medyczne lub roślinne. Inne pozycje obejmują wczesne tłumaczenia literatury z innych krajów, podręczniki do historii, pamiętniki z pierwszej ręki i opublikowaną korespondencję. Godne uwagi oryginalne prace można znaleźć według nazwiska autora.

Skandynawia

Duński Kanon Kultury składa się ze 108 dzieł kulturalnych doskonałości w ośmiu kategoriach: architektura, sztuki wizualne, projektowanie i rzemiosło, film, literatura, muzyka, sztuki sceniczne i kultura dziecięca. Inicjatywa Briana Mikkelsena z 2004 roku została opracowana przez szereg komitetów pod auspicjami duńskiego Ministerstwa Kultury w latach 2006–2007 jako „zbiór i prezentacja największych, najważniejszych dzieł dziedzictwa kulturowego Danii”. Każda kategoria zawiera 12 utworów, chociaż muzyka zawiera 12 utworów partyturowych i 12 utworów muzycznych, a 12. pozycja działu literatury to antologia 24 utworów. [114] [115]

Världsbiblioteket (Biblioteka Światowa) była szwedzką listą 100 najlepszych książek na świecie, stworzoną w 1991 roku przez szwedzki magazyn literacki Tidningen Boken . Lista została sporządzona dzięki głosom członków Svenska Akademien, Szwedzkiej Akademii Pisarzy Kryminalnych, bibliotekarzy, autorów i innych. Około 30 książek było szwedzkich.

Hiszpania

Dla kultury hiszpańskiej, szczególnie dla literatury w języku hiszpańskim, w XIX i pierwszej połowie XX wieku stworzono podobne listy próbujące zdefiniować kanon literacki. Kanon ten powstał głównie dzięki programom nauczania i krytykom literackim, takim jak Pedro Estala, Antonio Gil y Zárate, Marcelino Menéndez Pelayo, Ramón Menéndez Pidal czy Juan Bautista Bergua. W ostatnich dziesięcioleciach do tematu włączyli się inni ważni krytycy, między innymi Fernando Lázaro Carreter, José Manuel Blecua Perdices, Francisco Rico i José Carlos Mainer.

Inne języki hiszpańskie również mają własne kanony literackie. Dobrym wprowadzeniem do katalońskiego kanonu literackiego jest: La invenció de la tradició literaria Manel Ollé z Otwartego Uniwersytetu Katalonii. [116]


Kanon filozofów

Istotne jest również omówienie powyższego kanonu literackiego, zwłaszcza w odniesieniu do „Wielkiej Księgi” i „debaty” nad kanonem.

Filozofia starożytnej Grecji konsekwentnie zajmowała poczesne miejsce w kanonie. Zachowała się stosunkowo niewielka liczba dzieł filozofii greckiej, w zasadzie tych, które w średniowieczu uważano za najbardziej warte naśladowania. Platon, Arystoteles i pośrednio Sokrates są głównymi postaciami. Uwzględniono filozofię rzymską, ale uważano ją za mniej znaczącą (jak bywała nawet przez samych Rzymian). Starożytnej filozofii innych kultur poświęca się teraz więcej uwagi niż przed XX wiekiem. Ogromny zbiór filozofii chrześcijańskiej jest zazwyczaj reprezentowany na listach lektur głównie przez świętych Augustyna z Hippony i Tomasza z Akwinu, a XII-wieczny uczony żydowski Majmonides jest obecnie zwykle reprezentowany, głównie przez Przewodnik dla zakłopotanych. Akademicki kanon wczesnej filozofii nowożytnej obejmuje na ogół Kartezjusza, Spinozę, Leibniza, Locke'a, Berkeleya, Hume'a i Kanta, chociaż wpływowy wkład w filozofię miało wielu myślicieli tego okresu.

Kobiety zajmowały się filozofią przez całą historię tej dziedziny. Od czasów starożytnych istniały kobiety filozofki, zwłaszcza Hipparchia z Maronei (aktywna ok. 325 pne) i Areta z Cyreny (aktywna V-IV wiek pne), a niektóre były akceptowane jako filozofki w epoce starożytnej, średniowiecznej, nowożytnej i współczesnej, ale prawie żadna kobieta-filozof nie weszła do kanonu filozoficznego Zachodu. Na początku lat 90. Kanadyjskie Towarzystwo Filozoficzne twierdziło, że w akademickiej dziedzinie filozofii występuje nierównowaga płci i uprzedzenia płciowe. W czerwcu 2013 r. amerykański profesor socjologii stwierdził, że „spośród wszystkich ostatnich cytowań w czterech prestiżowych czasopismach filozoficznych, autorki stanowią zaledwie 3,6 procent całości. mężczyzna niż nawet matematyka”.

Starożytni Grecy

Wielu współczesnych filozofów zgadza się, że filozofia grecka od samego początku wpłynęła na znaczną część kultury zachodniej. Alfred North Whitehead zauważył kiedyś: „Najbezpieczniejszą ogólną charakterystyką europejskiej tradycji filozoficznej jest to, że składa się ona z szeregu przypisów do Platona”. Wyraźne, nieprzerwane linie wpływów prowadzą od starożytnych filozofów greckich i hellenistycznych do filozofii wczesnego islamu, europejskiego renesansu i epoki oświecenia. Filozofia grecka była prawdopodobnie pod wpływem filozofii i kosmogonii mitologicznych starożytnego Bliskiego Wschodu, a także indyjskiej filozofii Vedanty, ale filozofia, tak jak ją rozumiemy, jest tworem greckim”.

Platon był filozofem w Grecji klasycznej i założycielem Akademii w Atenach, pierwszej instytucji szkolnictwa wyższego w świecie zachodnim. Jest powszechnie uważany za najbardziej kluczową postać w rozwoju filozofii, zwłaszcza tradycji zachodniej, w przeciwieństwie do prawie wszystkich jego filozofów współczesnych.

Arystoteles był starożytnym greckim filozofem i naukowcem. Jego pisma obejmują wiele tematów – w tym fizykę, biologię, zoologię, metafizykę, logikę, etykę, estetykę, poezję, teatr, muzykę, retorykę, językoznawstwo, politykę i rząd – i stanowią pierwszy kompleksowy system filozofii zachodniej.

Poglądy Arystotelesa na nauki fizyczne miały głęboki wpływ na średniowieczną naukę. Ich wpływ rozciągał się od późnego antyku i wczesnego średniowiecza po renesans, a jego poglądy nie były systematycznie zastępowane aż do oświecenia i teorii, takich jak mechanika klasyczna. W metafizyce arystotelizm głęboko wpłynął na judeo-islamską myśl filozoficzną i teologiczną w średniowieczu i nadal wywiera wpływ na teologię chrześcijańską, zwłaszcza na neoplatonizm wczesnego Kościoła i tradycję scholastyczną Kościoła rzymskokatolickiego. Arystoteles był dobrze znany wśród średniowiecznych intelektualistów muzułmańskich i czczony jako „Pierwszy Nauczyciel” (szablon: Lang-ar). Jego etyka, choć zawsze wpływowa, zyskała nowe zainteresowanie wraz z pojawieniem się nowoczesnej etyki cnót. Wszystkie aspekty filozofii Arystotelesa są do dziś przedmiotem aktywnych badań akademickich.

Filozofia indyjska

Filozofia Wschodu miała wpływ na głównych pisarzy i filozofów zachodnich.

Poprzez swojego nauczyciela Ammonius Saccas (zmarł Szablon: Circa), greckojęzyczny filozof Plotyn mógł być pod wpływem myśli indyjskiej, ze względu na podobieństwa między neoplatonizmem a filozofią Vedanty w hinduizmie.

Amerykański poeta modernistyczny TS Eliot napisał, że wielcy filozofowie Indii „sprawiają, że większość wielkich filozofów europejskich wygląda jak uczniowie”. Arthur Schopenhauer w przedmowie do swojej książki Świat jako wola i reprezentacja, pisze, że ten, kto „otrzymał i przyswoił świętą pierwotną indyjską mądrość, jest najlepiej ze wszystkich przygotowanych, by usłyszeć to, co mam mu do powiedzenia”. Myśl indyjska miała również wpływ na XIX-wieczny amerykański ruch filozoficzny Transcendentalizm.

Chińska filozofia

Chińska filozofia wywodzi się z okresu znanego jako „Sto szkół myśli”, filozofii i szkół, które rozkwitały od VI wieku do 221 p.n.e. który charakteryzował się znaczącym rozwojem intelektualnym i kulturalnym. Wiele z chińskiej filozofii zaczyna się w okresie Walczących Królestw (475 pne do 403 pne), chociaż elementy chińskiej filozofii istnieją od kilku tysięcy lat, niektóre można znaleźć w Yi Jing Księga Przemian), starożytne kompendium wróżbiarstwa, które sięga co najmniej 672 pne. To właśnie w erze Walczących Królestw powstało to, co Sima Tan nazwał głównymi szkołami filozoficznymi Chin: konfucjanizmem, legalizmem i taoizmem, wraz z innymi szkołami filozoficznymi, które później popadły w zapomnienie.

Filozofia renesansu

XVII-wieczni filozofowie

Wiek XVII był ważny dla filozofii, a głównymi postaciami byli Francis Bacon (1561-1626), Thomas Hobbes (1588-1679), René Descartes (1596-1650), Blaise Pascal (1623-1662), Baruch Spinoza (1632- 1677), John Locke (1632-1704) i Gottfried Wilhelm Leibniz (1646-1716).

XVIII-wieczni filozofowie

Do głównych filozofów XVIII wieku należą George Berkeley (1685-1753), Montesquieu (1689-1755), Voltaire (1694-1778), David Hume (1711-1776), Jean-Jacques Rousseau (1712-1778), Denis Diderot ( 1713-1784), Adam Smith (1723-1790), Immanuel Kant (1724-1804), Edmund Burke (1729-1797) i Jeremy Bentham (1748-1832).

XIX-wieczni filozofowie

Filozofowie XX wieku

Do najważniejszych postaci XX wieku należą Henri Bergson (1859-1941), Edmund Husserl (1859-1938), Bertrand Russell (1872-1970), Martin Heidegger (1889-1976), Ludwig Wittgenstein (1889-1951) i Jean-Paul Sartre ( 1905-1980). W tym okresie pojawiło się porowate rozróżnienie między podejściem analitycznym a kontynentalnym. Termin „kontynentalny” jest mylący, ponieważ wielu wybitnych brytyjskich filozofów, takich jak R.G. Collingwood i Michael Oakeshott, nie było analitycznych, a wielu nie-brytyjskich europejskich filozofów, takich jak Wittgenstein, było analitycznych. Co więcej, podejścia analityczne dominują dziś w Holandii, Skandynawii, Niemczech i niektórych częściach Europy Środkowo-Wschodniej. Niektórzy twierdzą, że w krajach anglojęzycznych lepiej jest rozróżnić dominujące podejście na wydziałach uniwersyteckich, gdzie wydziały języka nowożytnego mają tendencję do faworyzowania metod kontynentalnych, a wydział filozofii raczej do analitycznych. Jednak wydziały humanistyki/nauk społecznych, takie jak historia, socjologia, antropologia i nauki polityczne w krajach anglojęzycznych, skłaniają się do faworyzowania metod kontynentalnych, takich jak te autorstwa Michela Foucaulta (1926-1984), Pierre'a Bourdieu (1930-2002). ), Jacques Derrida (1930-2004) i Jürgen Habermas (1929-).

W ciągu ostatnich stu lat kobiety-filozofki zaczęły zyskiwać na znaczeniu. Znane filozofki z okresu współczesnego to Susanne Langer (1895-1985), Simone de Beauvoir (1908-1986), Simone Weil (1909-1943) i Martha Nussbaum (1947-).


Gorzkie Withy

W czwartym poście cytuje ze strony internetowej, która mówi:

  1. Do płyta CD z abestą. A i B czytać najlepiej CDD. A i B. Skrót cdd. oznacza codicibus. Jednak zdanie to nie ma sensu: „W tym miejscu w rękopisie B znajduje się mała historia, której brakuje w rękopisach A i B”. Czy historia jest w rękopisie B, czy nie? Być może drugie B powinno być C lub jakimś innym siglum.
  2. Do super radia solus czytać super radia sol.

Polityczna poprawność w piekle

– Masz parlament w piekle? – spytał Bidderdale z pewnym zdziwieniem.

– Dopiero całkiem niedawno. Oczywiście zawsze panował chaos, ale nie pod rządami parlamentarnymi. Teraz jednak, gdy parlamenty stają się modne w Turcji i Persji, a także, jak sądzę, w niedługim czasie w Afganistanie i Chinach, wydawało się raczej ostentacyjne pozostawanie poza ruchem. Ten młody Diabeł, który właśnie przechodzi, jest członkiem East Brimstone, który z przyjemnością pokaże ci tę instytucję.

„Zdążysz akurat na czas, aby usłyszeć początek debaty”, powiedział poseł, prowadząc Bidderdale'a przez przestronny zewnętrzny hol ozdobiony freskami przedstawiającymi upadek człowieka, odkrycie złota, wynalazek kart do gry. i inne tradycyjnie odpowiednie tematy. „Poseł z ramienia Pieca Dolnego proponuje wniosek, „aby ta Izba arogancko protestowała wobec organów ustawodawczych krajów ziemskich przeciwko bezprawnemu i szkodliwemu nadużywaniu słowa „diabelski” w odniesieniu do czysto ludzkich wykroczeń, nadużycia prowadzącego do stworzenia fałszywego i szkodliwe wrażenie dotyczące Piekielnych Regionów."

Cechą samej sali sejmowej był jej ogromny rozmiar. Przestrzeń przydzielona posłom była niewielka i bardzo rzadko zajęta, ale galerie publiczne ciągnęły się poziom po poziomie tak daleko, jak sięgał wzrok, i były wypełnione po brzegi.

„Wydaje się, że debata cieszy się dużym zainteresowaniem opinii publicznej” – wykrzyknął Bidderdale.

- Członkowie są zwolnieni z udziału w debatach, jeśli sobie tego życzą - wyjaśnił Diabeł - jest to jeden z ich najbardziej cenionych przywilejów. Z drugiej strony wyborcy są zmuszeni słuchać wszystkich przemówień. Musisz przecież pamiętać, że jesteśmy w piekle.

Bidderdale stłumił dreszcz i zwrócił uwagę na debatę.

„Nic” — zauważył Diabeł-mówca — „nie jest bardziej godne ubolewania wśród kulturowych ras naszych czasów niż tendencja do utożsamiania szataństwa, w najogólniejszy sposób, z wszelkiego rodzaju haniebnymi ekscesami, ekscesami, które można jedynie zarzucać nas na najzwyklejszych legendarnych dowodach. Wady, które są wyłącznie lub głównie ludzkie, są bezwstydnie określane jako nieludzkie, a co jeszcze bardziej godne pogardy i obrzydliwości, jako diabelskie. Jeśli ktoś bada takie stwierdzenia, jak „nieludzkie traktowanie kucyków pit” lub „diabelskie okrucieństwa w Kongu”, tak często słyszane w naszych bratnich parlamentach na ziemi, można znaleźć skumulowane i niepodważalne dowody na to, że jest to ludzkie traktowanie kucyków pit i Tubylcy z Konga, o co naprawdę chodzi, i że nie można udowodnić żadnego potwierdzonego przypadku diabelskiego działania w tych okrucieństwach. Być może jest to drobna sprawa do narzekania — kontynuował mówca — że ludzkość często składa nam wątpliwy komplement, nazywając „diabelsko śmiesznymi” dowcipami, które nie są ani śmieszne, ani diabelskie.

Urzędnicy z Lake County, na granicy z Kanadą, zareagowali rozsądnie. Zaproponowali zmianę nazw Squaw Creek i Squaw Lake na Politically Correct Creek i Politically Correct Lake.

  • Próba wprowadzenia demokracji wśród afgańskich plemion.
  • Nieobecność kongresmenów w debatach kongresowych. Dziś wyjeżdżają na turnieje golfowe opłacane przez Jacka Abramoffa i jemu podobnych.
  • Publiczne zaabsorbowanie debatami w Kongresie. Współcześni narkomani polityczni mogą oglądać urzekające oratorium Joe Bidena, Chucka Grassleya i in. na C-SPAN.
  • Utrzymywanie się diabelskich okrucieństw w Kongo, obecnie „Demokratycznej” Republice Konga.

Kanon zachodni

ten Kanon zachodni to wysoko ceniona na Zachodzie literatura, muzyka, filozofia i dzieła sztuki wysokiej kultury, które osiągnęły status klasyki. Jednak nie wszystkie te prace pochodzą ze świata zachodniego, a takie prace są również cenione na całym świecie. Jest to „pewna zachodnia tradycja intelektualna, która ciągnie się od, powiedzmy, Sokratesa do Wittgensteina w filozofii i od Homera do Jamesa Joyce'a w literaturze”. [2] Słowo kanon pochodzi ze starożytnej greki κανών, kanṓn, co oznacza pręt pomiarowy lub standard. Biblia, produkt starożytnej i żydowskiej kultury z Lewantu, w zachodniej i zachodniej Azji, była główną siłą w kształtowaniu kultury zachodniej i „zainspirowała niektóre z wielkich pomników ludzkiej myśli, literatury i sztuki”. [3]

Kanon książek był dość stabilny, chociaż całkiem niedawno rozszerzył się na więcej kobiet i mniejszości rasowych, podczas gdy kanony muzyki i sztuk wizualnych znacznie rozszerzyły się, by objąć średniowiecze i kolejne stulecia, kiedyś w dużej mierze pomijane. Ale niektóre przykłady nowszych mediów, takich jak kino, osiągnęły niepewną pozycję w kanonie. Również w XX wieku na Zachodzie, a także na całym świecie, rośnie zainteresowanie najważniejszymi dziełami artystycznymi kultur Azji, Afryki, Bliskiego Wschodu i Ameryki Południowej, w tym byłych kolonii narodów europejskich. [ cytowanie potrzebne ]


Inhoud

Kennis Wysig

Tradisioneel verwys die termin "filosofie" na enige kennisversameling (zasób wiedzy). [1] [10] In hierdie sin is filosofie nou verwant aan godsdiens, wiskunde, natuurwetenskap, onderwys en politiek. Newton se wiskundige beginels van natuurfilosofie uit 1687 word w geklassifiseer z 2000 roku jako 'n boek van fisika hy gebruik die term 'natuurfilosofie' omdat dit dissiplines omvat het wat later verband hou met wetenskappe en soos fisikunde.

In die eerste deel van die eerste boek van sy Akademicki het Cicero die verdeling van filosofie in logika, fisika en etiek bekendgestel. Hy kopieer Epikurus se verdeling van sy leer in kanon, fisika en etiek. In afdeling dertien van die eerste boek van sy Vitae Philosophorum het die derde-eeuse Diogenes Laërtius, die eerste filosofiese historikus, die tradisionele verdeling van filosofiese ondersoek in drie dele aangebied:

  • Naturalne filosofie ('fisika', uit ta physika, 'dinge wat met die natuur te make het (physis)” was die studie van die samestelling en prosesse van transformasie in die fisiese wêreld
  • Morele filosofie ('etiek', uit ethika, letterlik, „te make met karakter, ingesteldheid, maniere”) był die studie van goedheid, reg en verkeerd, geregtigheid en deug.
  • Metafisiese filosofie ('logika') był die studie van bestaan, oorsaaklikheid, God, logika, vorms en ander abstrakte voorwerpe (meta ta physika letterlik: 'Na [die boek] umrzeć Fisika) [11]

Hierdie verdeling is nie uitgedien nie, maar het verander. Die natuurfilosofie jest verdeel in die verskillende natuurwetenskappe, veral sterrekunde, fisika, chemie, biologie en kosmologie. Vanuit die morele filosofie het die sosiale wetenskappe ontstaan, maar sluit steeds waardeteorie in (insluitend estetika, etiek, politieke filosofie, en.). Vanuit die metafisiese filosofie het formele wetenskappe soos logika, wiskunde en wetenskapsfilosofie ontstaan, maar dit sluit steeds epistemologie, kosmologie en andere in.

Filosofiese vooruitgang Wysig

Baie filosofiese debatte wat in antieke tye begin het, słowo vandag nog bespreek. Colin McGinn pl andere beweer dat geen filosofiese vooruitgang gedurende daardie periode plaasgevind het nie. [12] David Chalmers en ander sien daarenteen vooruitgang in filosofie soortgelyk aan die in die wetenskap, [13] terwyl Talbot Brewer aangevoer het dat 'vooruitgang' die verkeerde standaard is om filosofiese aktiwiteite mee te beoor. [14]

Die geskiedenis van die filosofie verwys na die totaliteit van teoriee en dokrine wat deur die eue heen deur denkers geformuleer word. Volgens Oksfordzki słownik filozofii Begin die wetenskap van die filosofie met die Indo-Iraniërs vanaf 1500 voor Christus. W die Weste verskyn vanaf die 6e eeu v.C. Najstarsze techens van wat filozofie genoem word z Oud-Griekse pre-sokratese denkers, gevolg deur Sokrates, wat beskou word as die ware vader van hierdie dissipline, en wie in voetspore tom: Plato, Aristoteles en die sokraties. Die filosofie as dissipline bly groei tydens die hellenistiese tydperk, in die besonder die stoïsisme, die epikurisme, die sinisme en die skeptiese skool, wat ook in die Romeinse tyd voortgesit word. Vanaf die latere oudheid en die middeleeue staan ​​die neoplatonisme en die Christelike filosofie as 'n brug tussen filosofie en religie, en die is in noue verhouding met die teologie en die Grieks-Arabiese filosofie wat in die middeleeuse filosofie belangrikkhe u wit u, van die skolastiek in hierdie periode. Probleme wat spesifiek betrekking het op die geskiedenis van die filosofie omvat onder meer: ​​„Hoe kan veranderinge in die filosofie histories verantwoord word?” "Hoe is die ontwikkeling van die denke uiteindelik historys te verklaar?" "W welke mate kan filosofiese tekste uit voorafgaande historyse tydperke vandag nog begryp word?"

Filosofiese vrae to wielka kultura i kultura. Die termin "filosofie" w 'n Europese of Amerikaanse akademiese konteks verwys oor die algemeen na die tradisies van die westerse beskawing en word gevolglik "westerse filosofie" genoem. W zachodnim słowie die termin "osterse filosofie" meestal gebruik jako omvattende termin om te verwys na die filosofiese tradisies van Asie en die ooste.

Filosofiese tradisies uit spesifieke tye en geloofsrigtings word gereeld apart gesien, byvoorbeeld Antieke filosofie, Christelike filosofie, Hindoe-filosofie, ensovoorts.

Suid-Afrikaanse filosofie uit westerse tradisies word meestal gesien as deel van westerse filosofie. Die bestaan ​​van iets soos Afrikafilosofie (z ander filosofiese tradisies) jako onderskeibare tradisie słowo soms bespreek, maar jest gewoonlik afwesig z sleg verteenwoordig w najlepszych akademickich besprekings oor filosofie.

Zachodnia filozofia Wysig

Westerse filosofie verwys na die filosofiese denke en werk van die Westerse wereld. Histories verwys die term na die filosofiese denke van die Westerse kultuur, beginnend met die Griekse filosofie van die pre-Sokratici soos Thales van Milete (ok. 624 - ok. 546 vC) en Pitagoras (ok. 570 - ok. 495 vC), en wat uiteindelik 'n groot deel van die wêreld dek. [15] [16] Die woord filosofie self is afkomstig van die Antieke Griekse filosofie (φιλοσοφία), letterlik, „die liefde van wysheid” (φιλεῖν filen, "om lief te hê" en σοφία Zofia, "wysheid").

Daar to verskeie hoofstrome in die moderne Westerse filosofie. Van die mees bekende kopyto to:

Filozofia analityczna word gekarakteriseer deur bewyse en argumente, aandag aan detail, en 'n presiese benadering tot die analise van die taal van filosofiese vrae om onduidelikheid uit die weg te ruim. Hierdie benadering dominujący Engels-Amerikaanse filosofie. Zaczęło się od Gottloba Frege, Bertranda Russella, G. E. Moore'a i Ludwiga Wittgensteina z draai van die 20ste eeu.

Filozofia kontynentalna jest 'n versamelnaam vir verskeie uiteenlopende denkrigtings, hoofsaaklik uit kontinentale Europa. Dit is gevolglik moeilik om die tradisie as sodanig te beskryf. Dit kan gekontrasteer word met die tradisie van analitiese filosofie in sommige opsigte. Waar analitiese filosowe byvoorbeeld spesifieke probleme analiseer, fokus kontinentale filosowe soms meer op die werk van sleuteldenkers en die verwantskap tussen verskillendes se werk.

Die metodes van analitiese filosofie word soms beskou as nader verwant aan dié van die wiskunde (veral wat formele argumentasie betref), terwyl kontinentale filosofie weer dikwels metodes uit die letterkunde gebruik.

Ekstensjalizm słowo gekenmerk jako 'n filosofiese beweging waar die individu homself bemoei met filosofiese vrae soos "Wat is die sin van die lewe?", "wie is ek?", "wat maak ek in hierdie wereld en hoe kan ek sin vind in realiteit? ”. Soren Kierkegaard słowo najważniejsze jest, jak stawiać czoła eksistencji, ma to, że jest poza tym, co ma do powiedzenia na temat tego, co dzieje się z ekscentrycznością jest: chrześcijańskiej eksistencji i ateistycznej eksistencji. Kierkegaard jest głównym wysłannikiem chrześcijańskiej egzystencji i Jean-Paul Sartre słowem jako tajnym ateistyczną egzystencją. Hoewel Friedrich Nietzsche uważa, że ​​jest to eksistencjalne słowo, które ma być bardziej ekstensjonalne w gemaak het.

Dekonstrukcja To niesamowita wojna Jacques Derrida hoofsaaklik die sleutelfiguur był. Derrida se sentrale idee was dat die hele wereld in werklikheid 'n „teks” is. Dekonstrukcje są bardzo trudne do pokonania z powodu poststrukturalizmu.

Theodor W. Adorno vooraanstaande lid van die Frankfurt Skool skryf die book Negatiewe Dialektiek wat deel vorm van die kritieke teorie. Hoewel Adorno gesidder het vanneer hy die word „teorie” hoor, het hy tog erken dat 'n mens nie sonder teorie te werk kan gaan in enige vakwetenskap nie. Daarom słowo sy negatiewe dialektiek tog jako teorie beskou. Negatiewe dialektiek funksioneer bazuje jako 'n teorie wat twee natomiast kontrowersje nastolatka lub mekaar opweeg i to w negatiewe dialektiek teenoor mekaar laat staan. Sięgnij po hierdie negatiewe dialekty verhouding, możesz nadawać ideę chwytu, aby skonstruować słowo, które za pomocą jądra języka służy do zrozumienia słów i myśli.

Filozofia Midde-Oosterse Wysig

Wszechstronna filozofia wysheidsliteratuur znajduje się w historii kultury półmańskiej, Iranu i Arabii, a także słowem vandag meestal w kulturze islamistycznej. Vroeë wysheidsliteratuur vanaf die vrugbare halfman był 'n gatunek wat probeer het om mense te onderrig lub etiese optrede, praktiese lee en deugde deur verhale en spreekwoorde. In Antieke Egipte het hierdie tekste bekend gestaan ​​as sebayt ('leringe') en is dit sentraal tot ons verstaan ​​van die Antieke Egyptiese filosofie. Die Babilonese sterrekunde bevat ook baie filosofiese bespiegelinge or kosmologie wat die Antieke Grieke beïnvloed het. Joodse filosofie en Christelike filosofie is religio-filosofiese tradisies wat ontwikkel het in die Midde-Ooste en in Europa, wat albei sekere vroeë Judaïstiese tekste (hoofsaaklik die Tanachu) en monoteïstiese oortuigings deel. Joodse denkers soos Die Geonim van Die Talmudic Academy w Babilonië i Maimonides het besig gehou spotkał się z filozofią Griekse i Islamities. Później het die Joodse filosofie onder Westerse intellektuele invloede gekom en sluit die werke van Moses Mendelssohn in wat die haskali (die Joodse Verligting), die Joodse eksistensialisme en die Hervormde Judaïsme ingelei het.

Die pre-Islamitiese Iraanse filosofie begin met die werk van Zoroaster, een van die eerste bevorderaars van monoteïsme en van die dualisme tussen goed en kwaad. Hierdie dualistiese kosmogonie het latere Iranse ontwikkelings soos Manichaeïsme, Mazdakisme en Zurvanisme beïnvloed.

Na die Muslem-verowerings het die vroeë Islamitiese filosofie die Griekse filosofiese tradisies in nuwe innoverende rigtings ontwikkel. Hierdie Islamitiese Goue Eeu het Europese intellektuele ontwikkelings beïnvloed. Die twee hoofstrome van vroeë islamities denke is Kalam wat fokus w islamistycznej teologii i Falsafa wat gebaseer jest w arystotelesowsku i neoplatonizmie. Die werk van Aristoteles był invloedryk na die falsafa soos al-Kindi (9de eeu), Avicenna (980 - czerwiec 1037) en Averroes (12de eeu). Ander soos Al-Ghazali był baie krities or die metodes van die Aristoteliaanse falsafa. Islamitiese denkers het ook 'n wetenskaplike metode, eksperimentele medisyne, 'n teorie van optika en 'n regsfilosofie ontwikkel. Ibn Khaldun był invloedryke denker in die geskiedenisfilosofie.

W Iranie het verskeie skole van Islamitiese filosofie na die Goue Eeu voortgegaan en het strome soos Illuminasionistiese filosofie, Soefi-filosofie en Transendentale teosofie ingesluit. W die 19de en 20ste eeu het die Nahda-beweging (po okresie renesansu) die hedendaagse Islamitiese filosofie beïnvloed.

Filozofia indyjska Wysig

Filozofia indyjska (sanskryt: darśana „wereldbeskouings”, „lering”) [17] verwys na die uiteenlopende filosofiese tradisies wat sedert die antieke tyd op die Indiese subkontinent ontstaan ​​het. Jainisme en Boeddhisme het ontstaan ​​aan die einde of Vediese periode, tervyl Hindoeïsme on vore gekom het on die einde van die Vediese periode as 'smelting van uniteenlopende tradisies.

Hindoes klassifiseer hierdie tradisies meestal jako ortodokowie heterodoków - -astika z nastika - afhangend van of hulle die gesag van die Vedas en die teoriee van Brahman en Atman (siel, self) daarin aanvaar. [18] [19] Die ortodokse skole sluit die Hindoe-tradisies van denke in, terwyl die heterodokse skole die Boeddhistiese en die Djain-tradisies insluit. [20] Ander skole sluit in die Adżnian, Adżiwika en Karwaka wat oor die geskiedenis uitgesterf het. [21] [22]

Belangrike Indiese filosofiese konsepte wat deur die Indiese filosofieë gedeel word, to dharma, karma, artha, kama, dukkha (lyding), anitya (anicca-verganklikheid), dhyana (jhana, meditasie), verloëning (metisa monasteizmu) verskillende samsara's met siklusse van wedergeboorte, moksha (nirvana, kaivalya, bevryding van wedergeboorte), en deugde soos ahimsa. [23] [24]

Djain filosfie Wysig

Djain-filosofie aanvaar die konsep van 'n permanente siel (dżiwa) jako een van die vyf astikayas, z jednego zbioru indywizji kategoria wat die substansie van die bestaan ​​vorm. Die ander vier is dharma, adharma, akaszah (ruimte) pl pudgala (materiał). Die Djain-gedagte skei materie heeltemal van die siel. [25] Dit het twee belangrike subtradisies: Digambara (lug geklee, naak) en Svetambara (wit geklee), saam spotkał 'n aantal kleiner tradisies soos Terapanthis. [26] Asketisme jest wielkim klasztorem dżinizmu. [27] Uit Djain-tekste soos die Sutra Tattvartha słowo verklaar dat regte geloof, regte kennis en regte gedrag die weg na bevryding is. [28] Die Djain-gedagte beweer dat alle bestaan ​​siklies, ewig en ongeskape is. Umierać Sutra Tattvartha is die vroegste, mees omvattende en gesaghebbende samestelling van die Djain-filosofie.

Boeddhistiese filosofie Wysig

Filozofia Boeddhisties zaczyna się od denke van Gautama Boeddha (Tussen sesde en vierde eu vC) i słowem w różnych tekstach Boeddhistiese. Dit het sy oorsprong w Indiach en het później na Oos-Asie, Tybecie, Sentraal-Asie en Suidoos-Asië versprei en verskillende tradisies w hierdie streke ontwikkel. Mahayana-vorme jest jednym z najbardziej znanych tradycji Boeddhisties w krajach wschodnio-azjatyckich w Chinach, Korei i Japonii. Die Theravada-vorme znajduje się w południowo-azjatyckiej krainie, w Sri Lance, Birmie i Tajlandii.

Omdat onkunde oor die ware aard van dinge as een van die wortels van lyding (dukkha) słowo beskou, to Boeddhistiese filosofie gemoeid met epistemologie, metafisika, etiek en sielkunde. Boeddhistiese filosofiese teksty, które można znaleźć w różnych praktykach binne die konteks van meditatiewe. Belangrike innoverende konsepte sluit die Vier Edel Waarhede jako van lyding, anicca (tydelikheid) pl anatta (nie-ja). [29] [30]

On die the Boeddha, on the verskee groepe you in the belangiction sistemas sistematies the Orders, wat uiteindelik to the natwikkeling van omvattende filosofiese stelsels the Genoem "Abhidharma"aanleiding geaya Nageena Mahaushi, hehjuos i geaya Mahjusharma. [31] umrzeć teorie van śunjata (leegheid van alle verskynsels) en vijnapti-matrah (slegs voorkoms) ontwikkel, 'n vorm van fenomenologie of transendentale idealisme. Die Dignaga skool van pramanah (letterlike vetraling, kennis) het 'n gesofistikeerde vorm van Boeddhistiese logika-epistemologie bevorder.

Daar był wysokim skole, sub-skole en tradisies van Boeddhistiese filosofie w Indiach. Volgens Oxford profesor van Boeddhistiese filozofie Jan Westerhoff, die groot Indiese skole van 300 V.C. 1000 n.e. było: [32]

  • Die Mahasanghika tradisie.
  • Die Sthavira skole wat die volgende insluit: Sarvgestivharda, Sautrāntika, Vibhajyavāda (później nazwana Theravada na Sri Lance), en Pudgalavharda.
  • Szkoła mahajany, kopytko, Madhyamaka, Yogachara, Tathagatagarbha i Tantra.

Na verdwyning van Boeddhisme in India, het sommige van hierdie filosofiese tradisies voortgegaan om tych ontwikkel in the tybetaanse Boeddhistiese, Oos-Asiatiese Boeddhistiese i Theravada Boeddhistiese tradisies.

Hindoeïstiese filosofie Wysig

Wedyjska tradycja ortodoksyjna z tradycjami hinduskimi i tradycjami słownymi w następujących językach: Nyaya, Vaisheshika, Sankhya, Yoga, Mimāmsa i Vedanta. [33] [34] Die Vedas as kennisbron is verskillend geïnterpreteer deur hierdie ses skole van Hindoe-filosofie, met verskillende vlakke van oorvleueling. Volgens Chadha to 'n versameling filosofiese sienings' w 'n tekstele verband het'. [35] Dit weerspieël ook 'n verdraagsaamheid vir 'n verskeidenheid filosofiese interpretasies binne Hindoeïsme terwyl hulle dieselfde grondslag deel. [36]

Wśród tekstów hinduskich mistycznych i tekstów filozoficznych znajdują się teksty Upaniszad z późniejszego okresu wedyjskiego (1000-500 vC). Hindoe-filosowe van die ses skole het stelsels epistemologie (pramana) ontwikkel en onderwerpe soos metafisika, etiek, sielkunde (guna), hermeneutiek en soteriologie ondersoek binne die raamwerk van die Vediese kennis, terwyl hulle 'n uiteenlopende versameling interpretasies aangebied het. [37]

Filozofia Oos-Azjatycka Wysig

Oos-azjatycka filozofia ma swój początek w Antieke China, a chińskie filozofia zaczyna się od zachodnich Zhou-dinastie i okresów wzrostu gospodarczego na świecie w okresie 'Honderd Skole van denke' (od 6 do 221 vC). [38] [39] Hierdie okres jest ekspertem w dziedzinie badań naukowych i kulturowych oraz działań związanych z chińskimi szkołami filozoficznymi, Konfuzjanizmem, Legalizmem i Daoïsme w różnych szkołach. Hierdie filosofiese tradisies het metafisiese, politieke en etiese teorieë ontwikkel soos Tao, Jin en jang, Ren en Li, wat saam met die Chinese Boeddhisme die Korean filosofie, die Vietnamese filosofie en die Japanese filosofie (w tym Shindisie in die-in) beïnvloed het. Boeddhisme het gedurende die Han-dinastie (206 vC - 220 nC) in China aangekom, deur middel van 'n geleidelike transmissie deur die Syroete en deur inheemse invloede verskillende Chinese vorme (soos Chan / Zen) ontwikkel wat verse versprei het kulturele sfeer. Późniejsza chińska dynastia w dynastii Ming (1368–1644), jak w koreańskiej dynastii Joseon (1392–1897), w jej doktrynie neokonfuzjanizmu na temat Wang Yangming (1472–1529) w dominującym języku , en is deur die keiserlike staat bevorder.

W erze moderne het Chinese denkers idees uit die Westerse filosofie opgeneem. Filozofia chińskiego marksizmu, która dotyczyła Mao Zedonga, dotyczyła chińskiego pragmatyzmu na temat Hu Shih i popierała neokonfuzjanizm Xionga Shili. Moderne Japannese denke het intussen ontwikkel onder sterk Westerse invloede soos die bestudering van die Westerse wetenskappe (Rangaku) en die modernistiese Meirokusha-intellektuele samelewing wat voortvloei uit die Europese verligtingsgedagtes. W die 20ste eeu het die staat Shinto en ook japoński nasionalisme ontstaan. Die Kyoto-skool, 'n invloedryke en uneke Japanese filosofiese skool, het ontwikkel uit Westerse fenomenologie en Middeleeuse Japanese Boeddhistiese soos dié van Dogen.

Afrykańska Filozofia Wysig

Afrika filosofie is filosofie wat geproduseer word deur Afrikane, filosofie wat Afrika-wêreldbeskouings, idees en temas aanbied, of filosofie wat spesifieke Afrika-filosofiese metodes gebruik. Die moderne Afrika-denke is besig met etnofilosofie, veral met die definisie van die betekenis van Afrika filosofie en die unieke eienskappe daarvan en wat dit beteken om 'n Afrikaan te wees. [40] Gedurende die 17de eeu het die Ethiopiese filosofie 'n robuuste literare tradisie ontwikkel soos deur Zera Yacob geïllustreer. 'n Ander vroeë Afrikaanse filosoof to Anton Wilhelm Amo (ok. 1703–1759) wat 'n gerespekteerde filosoof in Duitsland geword het. Spesifieke filosofiese idees in Afrika sluit w Ujamaa, die Bantoe-idee van 'Magte', négritude, Pan-Afrykanizm i Ubuntu. Hedendaagse Afrika-denke het ook die ontwikkeling van die professionalele filosofie en die Africana-filosofie gesien, die filosofiese literatuur van die Afrika-diaspora wat strome soos swart eksistensialisme deur Afro-Amerikaners insluit. Sommige moderne Afrika-denkers jest stosowana przez deur marksisme, afro-amerikaanse literatuur, kritiese teorie, kritiese rasteorie, postkolonialisme en feminisme.

Inheemse Amerikaanse Filosofie Wysig

Inheemse amerikaanse filosofiese denke bestaan ​​uit 'n 'n 'n' verskeidenheid ortuigings and tradisies tussen verskillende amerykanska kultura. Onder sommige Inheemse Amerikaanse gemeenskappe is daar 'n geloof in 'n metafisiese beginel wat die 'Groot Gees' genoemowe słowo (Siouan: wakȟáŋ tȟáŋka algonkiński: gitche manitou). Ander wyd gedeelde konsep był die van orenda („geestepodobny krag”). Volgens Whiteley (1998) słowo vir die inheemse amerikaanse gemeenskappe die gees krities ingelig deur „transendentale ervaring (drome, visioene, ensovoorts), siać jak deur rede”. [41] Die praktyke om toegang tot hierdie transendentale ervarings te kry, słowo shamanisme genoem.'n Ander kenmerk van die inheemse Amerikaanse wêreldbeskouings był die uitbreiding van etiek tot nie-menslike diere en plante [42].

W Mezo-Ameryce die Asteke-filosofie 'n intellektuele tradisie wat ontwikkel is deur individue genaamd Tlamatini ('die wat iets weet') [43] en die idees daarvan word in verskillende Asteke-kodes gehou. Die Asteke-wereldbeskouing stel die konsep van 'n uiteindelike universele energy of krag genaamd meteōtl ('dualistiese kosmiese energie') voor, wat 'n manier gesoek het om in balans te leef met 'n voortdurend veranderende, 'gladde' wereld.

Die teorie van Teotl kan gesien word as 'n vorm van panteïsme. [44] Asteek-filosowe het teorieë oor metafisika, epistemologie, waardes en estetika ontwikkel. Asteke-etiek był gefokus op die soek na tlamatiliztli („Kennis”, „wysheid”) wat gebaseer został wykorzystany we wszystkich transakcjach handlowych, a więc w języku Nahua-spreekwoord „Środek idą w nieskończoność”. [44]

Die Inka-beskawing het ook 'n elite-klas filosoofgeleerdes genoem, die Amawtakuna, wat belangrik był w die Inka-onderwysstelsel jako onderwysers van godsdiens, tradisie, geskiedenis en etiek. Sleutelkonsepte van die Andes-denke is Yanantin en Masintin, wat 'n teorie bevat van 'komplementêre teenoorgesteldes' wat polariteite (soos manlik / vroulik, donker / lig) jako interafhanklike dele van 'n harmonieuse geheel beskou. [45]

Vroue w filosofie Wysig

Alhoewel mans oor die algemeen die filosofiese diskoers oorheers het, het vrouefilosowe dwarsdeur die geskiedenis betrokke geraak. Antieke voorbeelde to Hipparchia van Maroneia (aktief ongeveer 325 vC) en Arete van Cyrene (aktief 5 tot 4de eeu vC). Sommige vrouefilosowe jest anvaar gedurende die Middeleeuse i moderne eras, maar geeneen het deel geword van die Westerse kanon tot in die 20ste i 21ste eeu toe baie mense daarop dui dat G.E.M. Anscombe, Hannah Arendt, Simone de Beauvoir i Susanne Langer die kanon binnegegaan het. [46] [47] [48]

W 1800 roku niektóre kolegium uniwersyteckie w Verenigde Koninkryk i VSA zaczynają toelaat i więcej w różnych akademii opgelewer. Nietemin dui die Amerikaanse onderwysdepartemente uit die negentigerjare aan dat min vroue in die filosofie beland het, en dat filosofie een van die minste gelyke geslagsverdeling in die geesteswetenskappe aandui, terwylêren ufass van e 7% tuegen. [49]

Filosofiese vraagstukke kan in verskillende velde gegroepeer word. Hierdie groeperings laat filosowe toe om op 'n stel soortgelyke onderwerpe te konsentreer en met ander denkers wat in dieselfde vrae belangstel, te kommunikeer. Die groeperinge vergemaklik ook filosofie vir studente om te benader. Studente kan die basesiese beginels wat by een aspek van die veld betrokke is, leer soner om orweldig te word in the hele steel filosofiese teorieë.

Verskeie bronne bied verskillende skemas van kategorisering aan. Die kategorie wat w hierdie artikel aangeneem słowa, streef w rasie i eenvoud. Hierdie vyf hoofvertakkings kan in ondervertakkings geskei word en elke ondervertakking bevat baie spesifieke studierigtings: [50] [51]

Hierdie indelings is nie volledig nie, en ook nie onderling uitsluitend nie. ('n Filosoof kan spesialiseer in Kantiaanse epistemologie, of Platoniese estetika, of moderne politieke filosofie). Verder oorvleuel hierdie filosofiese ondersoeke soms met mekaar en met ander navrae soos wetenskap, godsdiens of wiskunde. [52]

Epistemologia Wysig

Epistemologia jest vertakking van die filosofie wat kennis bestudeer. [53] Epistemoloë ondersoek vermoedelike bronne van kennis, waaronder perseptuele ervaring, rede, geheue en getuienis. Hulle ondersoek ook vrae oor die aard van waarheid, geloof, regverdiging en rasionaliteit. [54]

Een van die opvallendste epistemologiese debatte in die vroeë moderne periode was tussen empirisme en rasionalisme. Empirisme plaas klem op wararnemingsbewyse poprzez sensoryczne ervaring as die bron van kennis. Empiryzmowe słowo geassosieer spotkało się z 'n posteriori-kennis wat verkry word deur ervaring (soos wetenskaplike kennis). Rasionalisme plaas klem op rede as 'n bron van kennis. Rasionalisme word geassosieer spotkał się z a priori-kennis, wat onafhanklik is van ervaring (soos logika en wiskunde).

Filosofiese sceptisisme, wat sommige of alle aansprake op kennis betwyfel, was dwarsdeur die geskiedenis van die filosofie 'n onderwerp van belang. Filozoficzny sceptycyzm datuje się od starożytnych sceptycyzmu filosowego Pyrrho van Elisa, który jest wybitnym dziełem nowoczesnego dzieła filozoficznego René Descartes'a i Davida Hume'a. Skeptisisme is 'n sentrale onderwerp in hedendaagse epistemologiese debatte. [54]

Een sentrale debat in die hedendaagse epistemologie is oor die voorwaardes wat nodig is vir 'n opvatting om as kennis gereken te word, wat waarheid en regverdiging kan insluit. Hierdie debata była grotendeels die resultaat van pogings om Gettier-probleem na los. [54] W Ander algemene onderwerp van kontemporêre debatte to die terugvalprobleem, wat voorkom wanneer jy probeer om enige opvatting, stelling voorstel te bewys of te regverdig. Problem polega na tym, że bron van die regverdiging ookal mag wees, die bron moet of sonder regverdiging wees (w welke geval dit as 'n arbitrêre grondslag vir geloof moet beskou word), dit moet 'n verdere regverdiging hegevalin die regverdiging of moet wees die resultaat van sirkulêre redenering, soos in samehang, of die resultaat van 'n oneindige terugval, soos in oneindigheid). [54]

Metafisika Wysig

Metafisika jest najlepszym wyborem dla algemeenste kenmerke van die werklikheid, soos bestaan, tyd, voorwerpe en hul eienskappe, omvang en hul dele, gebeure, prosess en orsaak en die verhouding tussen gees en liggaam. Metafisika sluit kosmologie in, die bestudering van die in geheel en ontologie, die studio van wese.

To urzeczywistnione przez Groota to prawdziwy realizm, bezkompromisowa ręka i istota jest wielbicielką gęsiej przenikliwości i idealizmu. Metafisika fokus op die onderwerp van identiteit. Essensie is die stel eienskappe wat 'n objek maak wat dit fundamentaleel is en waarsonder dit sy identiteit verloor terwyl 'n geluk 'n eienskap is wat die voorwerp het, waarsonder die voorwerp steeds be identite. Die konkrete to voorwerpe wat beweer word dat hulle in ruimte en tyd bestaan, in teenstelling met abstrakte voorwerpe, soos getalle en universele beginels, wat eienskappe to wat gehou słowo deur veelvuldige besonderhede, soos roges. Die tipe bestaan, indien enige, van universele beginels en abstrakte voorwerpe is 'n debatspunt.

Logika Wysig

Logika jest studie van redenasie en argumente.

Deduktiewe redenasie to słabsze gevolgtrekkings onvermydelik geïmpliseer word, gegewe sekere uitgangspunte. Afleidingsreëls słowo gebruik om gevolgtrekkings soos modus ponens af te lei, waar gegee word dat "A" en "As A dan B", dan moet "B" afgelei word.

Omdat gesonde redenering 'n noodsaaklike element van alle wetenskappe, [55] sosiale wetenskappe en geesteswetenskappe, is, het logika 'n formele wetenskap geword. Subvelde sluit in wiskundige logika, filosofiese logika, modale logika, berekeningslogika en nie-klassieke logika. 'n Belangrike vraag in die filosofie van wiskunde is of wiskundige entiteite objektief is en ontdek word, wat wiskundige realisme genoem word, of uitgedink word, wat wiskundige antirealisme genoem word.


Seneka do Luciliusa: starość i śmierć

26 list napisany przez Senekę do swojego przyjaciela Luciliusa zaczyna się w ten sposób:

„Dziękuję sobie, w Twojej obecności, że nie czuję żadnego upośledzenia w moim umyśle, chociaż mam go w ciele. Tylko moje wady się zestarzały i te części mnie, które służą moim wadom. (XXVI.1-2)

Kiedy pisał swoje listy, Seneka przeżywał ostatnie lata swojego życia i choć oczywiście nie wiedział, że lata te nagle się skończą, gdy rozkaz popełnienia samobójstwa zostanie wydany przez strażników Nerona, czuł to w jego kości. Mimo to jest wdzięczny, że jego umysł jest nadal bystry, mimo że jego ciało rozpada się, jak przystało na stoika, który przywiązuje wagę do zdolności osądu i uważa ciało za preferowaną obojętność. Uważam, że to ujmujące, że Seneka natychmiast wspomina o swoich błędach, które utrzymują się, ponieważ są w nim części, które wciąż im służą. Staramy się być lepszymi ludźmi, ale wciąż jesteśmy bardzo omylnymi ludźmi.

„Mój umysł każe mi zastanowić się nad tą sprawą i rozeznać, co z mojego spokoju i umiarkowanych nawyków zawdzięczam mądrości, a co także z moim okresem życia, aby uważnie rozróżniać między rzeczami, których nie mogę zrobić, a tym, których nie chcę robić”. (XXVI.3)

To gęsty fragment, dotyczący dwóch odrębnych kwestii. Pierwszym z nich jest otwarte pytanie, na ile jego spokój umysłu i wstrzemięźliwość przyzwyczajeń są wynikiem jego własnych wysiłków, aby stać się bardziej cnotliwym, lub po prostu faktu, że się starzeje. Dla większości z nas odpowiedź jest prawdopodobnie nierozerwalną kombinacją tych dwóch, chociaż z pewnością istnieją przykłady starych ludzi, którzy nie są ani pogodni, ani umiarkowani.

Druga część to przypomnienie sobie pewnej wersji dychotomii kontroli: niektóre rzeczy po prostu nie są w naszej mocy, więc nie możemy sobie przypisywać zasługi za to, że ich nie robimy. Zamiast tego powinniśmy skupić się na elementach, które są pod naszą kontrolą, ponieważ zdecydowanie jesteśmy za nie odpowiedzialni. Jest to cnota praktycznej mądrości, czyli phronesis po grecku (i prudentia po łacinie): jest to wiedza o dobru i złu, a konkretnie wiedza, że ​​jedyne naprawdę dobre i naprawdę złe rzeczy to te, które podlegają naszej kontroli. Nasze własne prawidłowe osądy są jedynym dobrem (dla nas), a nasze własne błędne osądy są jedynym złem (dla nas).

„To bardzo duży problem, mówisz, aby osoba uschła i zginęła i —, jeśli mogę mówić dokładnie,— się rozpłynęła. Ponieważ nie padamy od razu wszyscy, raczej marnujemy trochę na raz, ponieważ każdy dzień eroduje nasze siły. (XXVI.4)

Szybka i nagła śmierć jest łatwa i lepsza, ale rzeczywistość jest taka, że ​​większość z nas będzie się powoli rozpadać, tracąc w tym czasie zarówno fizyczną, jak i prawdopodobnie psychiczną siłę. To trudne wyzwanie zbliżania się do końca i dlatego sposób, w jaki podchodzimy do śmierci, jest ostatecznym sprawdzianem naszej postaci. Jak zareagujemy na nasze rosnące uzależnienie od innych? Czy lepiej posiedzieć do ostatniej chwili, czy przejść przez otwarte drzwi, jak to ujmuje Epiktet, póki wciąż mamy kontrolę? Stąd ta interesująca odrobina wątpliwości:

„Nie boję się, przygotowując się na ten dzień, kiedy sztuczki i przebrania zostaną odarte, a ja wydam osąd. Czy to tylko odważna rozmowa, czy mam na myśli to, co mówię? Czy naprawdę były to te wyzywające słowa, które wypowiedziałem przeciwko fortunie, czy też były tylko teatrem i po prostu odgrywały rolę? (XXVI.5)

Dobrą praktyką jest zadawanie sobie tego samego pytania, nie tylko o śmierć, ale o to, jak zachowujemy się na co dzień: czy naprawdę staramy się, jakkolwiek niedoskonale, żyć stoickim życiem, czy jest to tylko rozmowa? Jak wszyscy stoicy, Seneca przywiązuje ograniczoną wartość do teoretycznego uczenia się (tak ważnego, jak to jest). Dowód, jak mówimy, znajduje się w budyniu:

„Wykłady, uczone seminaria i powiedzenia zaczerpnięte z nauk filozofów i wykształconych rozmów nie ujawniają prawdziwej siły umysłu. Bo mowa jest śmiała nawet tam, gdzie mówca należy do najbardziej bojaźliwych. To, co osiągnąłeś, zostanie ujawnione dopiero, gdy wydasz ostatnie tchnienie”. (XXVI.6)

Odkładając na bok istotę tego, co mówi tutaj Seneka, zatrzymajmy się na chwilę, aby docenić piękno jego pisarstwa. To dlatego prawie wszystkie przekłady Seneki są dobre, bo prawie niemożliwe jest spartaczenie pracy, gdy jest się obsłużonym z tak zdumiewającą prozą.

„Jesteś młodszy ode mnie, ale jakie to ma znaczenie? Lata nie są rozdawane według kwot. Nie ma sposobu, aby poznać punkt, w którym czeka na ciebie śmierć, więc musisz czekać na śmierć w każdym momencie. (XXVI.7)

To kluczowy, a więc powszechnie niedoceniany punkt. Często mówimy, że ktoś umiera „przedwcześnie”, jeśli umrze młodo, a nawet młodo. Ale oparliśmy to na oczekiwaniach statystycznych. Z punktu widzenia Logosu, kosmicznej sieci przyczyn i skutków, nie ma czegoś takiego jak za wcześnie lub za późno. Rzeczy się dzieją, kiedy się zdarzają. A ta odrobina teoretycznego zrozumienia ma potencjał, aby być niezwykle interesującym w praktyce, jeśli zinternalizujemy tę myśl i odpowiednio postępujemy: nie marnuj czasu z tego prostego powodu, że nie wiesz, ile masz rezerwy w banku .

Seneka następnie cytuje arcyrywala Epikura, który każe nam „próbować na śmierć”. Seneka wyjaśnia swojemu przyjacielowi, że jest to tak naprawdę nakaz próbowania wolności, ponieważ śmierć jest uwolnieniem od kajdan nałożonych przez życie na nasze ciała i umysły.Dla stoików samo życie jest preferowanym obojętnym, a zbytnia miłość do życia nie jest dobrą rzeczą, ponieważ może prowadzić do niecnego postępowania. Co wyjaśnia końcowe słowa listu:

„Jest tylko jeden łańcuch, który nas łączy: miłość do życia. Tego, co prawda, nie możemy odrzucić, ale musimy go zmniejszyć”. (XXVI.9)


Obejrzyj wideo: Ретимно Крит начало турсезона 2021 Rethymno Crete Old town first tourist (Czerwiec 2022).


Uwagi:

  1. Helaku

    Can I help you with something too?

  2. Shasar

    Nie rozmawiaj z tym tematem.

  3. Isam

    Przepraszam, ale moim zdaniem się mylisz. Proponuję to omówić. Napisz do mnie w PM, mów.

  4. Frasier

    terminowa odpowiedź

  5. Erasto

    Gratuluję, jakie słowa..., niezwykła myśl

  6. Shaktisida

    Przepraszam, ale nic nie można zrobić.

  7. Nebei

    Ile będzie kosztować umieszczenie banera w nagłówku strony?

  8. Allen

    Wierzę, że się mylisz. Jestem pewien. Mogę bronić swojej pozycji.



Napisać wiadomość